Τουρισμός: Ποιοι προορισμοί απογειώθηκαν μετά την πανδημία – Το Νότιο Αιγαίο διατηρεί τη δυναμική του

Ιστο­ρι­κά υψη­λές επι­δό­σεις σε αφί­ξεις και ει­σπρά­ξεις κα­τέ­γρα­ψε επί τρία δια­δο­χι­κά έτη ο ελ­λη­νι­κός του­ρι­σμός, από το 2023 έως και το 2025, σύμ­φω­να με την οι­κο­νο­μι­κή έκ­θε­ση της Alpha Bank Economic Research.

Σε σύ­γκρι­ση με τα προ παν­δη­μί­ας επί­πε­δα-ρεκόρ του 2019, οι του­ρι­στι­κές αφί­ξεις αυ­ξή­θη­καν κατά 21% έως το 2025, ενώ οι τα­ξι­διω­τι­κές ει­σπρά­ξεις ενι­σχύ­θη­καν κατά 28%. Ως απο­τέ­λε­σμα, το με­ρί­διο της Ελ­λά­δας στις πα­γκό­σμιες του­ρι­στι­κές αφί­ξεις αυ­ξή­θη­κε από 2,1% το 2019 σε 2,5% το 2025, όπως ανα­φέ­ρει η έκ­θε­ση.

Ιδιαί­τε­ρα ισχυ­ρή ήταν και η δυ­να­μι­κή της κρουα­ζιέ­ρας, με τις αφί­ξεις και τις ει­σπρά­ξεις να έχουν δι­πλα­σια­στεί σε σχέση με το 2019, δια­μορ­φού­με­νες επί­σης σε ιστο­ρι­κά υψηλά επί­πε­δα. Η ανο­δι­κή πο­ρεία συ­νε­χί­στη­κε και κατά το πρώτο εξά­μη­νο του 2026. Οι τα­ξι­διω­τι­κές ει­σπρά­ξεις αυ­ξή­θη­καν κατά σχε­δόν 15% σε ετή­σια βάση, ενώ οι του­ρι­στι­κές αφί­ξεις ενι­σχύ­θη­καν κατά 15,4%. Πα­ράλ­λη­λα, παρά την ορια­κή υπο­χώ­ρη­σή της σε σχέση με το αντί­στοι­χο εξά­μη­νο του 2025, η μέση δα­πά­νη ανά τα­ξί­δι πα­ρέ­μει­νε κατά 12% υψη­λό­τε­ρη ένα­ντι των επι­πέ­δων του 2019. Τα δια­θέ­σι­μα στοι­χεία για τις αε­ρο­πο­ρι­κές αφί­ξεις υπο­δη­λώ­νουν ότι η θε­τι­κή δυ­να­μι­κή δια­τη­ρή­θη­κε τον Ιού­λιο, καθώς η διε­θνής επι­βα­τι­κή κί­νη­ση αυ­ξή­θη­κε κατά 5,3% σε ετή­σια βάση στον Διε­θνή Αε­ρο­λι­μέ­να Αθη­νώνiv και κατά 5,2% στα πε­ρι­φε­ρεια­κά αε­ρο­δρό­μιαv.

Σύμ­φω­να πάντα με την έκ­θε­ση, αξιο­ση­μεί­ω­τη άνο­δος του ελ­λη­νι­κού του­ρι­σμού μετά την παν­δη­μία, ωστό­σο, δεν απο­τυ­πώ­θη­κε με τον ίδιο τρόπο σε όλες τις πε­ρι­φέ­ρειες της χώρας. Ορι­σμέ­νοι προ­ο­ρι­σμοί ενί­σχυ­σαν αι­σθη­τά τη θέση τους, ενώ άλλοι κα­τέ­γρα­ψαν πιο συ­γκρα­τη­μέ­νες επι­δό­σεις. Πα­ράλ­λη­λα, η αύ­ξη­ση των του­ρι­στι­κών ροών δεν προ­ήλ­θε απο­κλει­στι­κά από τις πα­ρα­δο­σια­κές χώρες προ­έ­λευ­σης, αλλά υπο­στη­ρί­χθη­κε και από την ενί­σχυ­ση ανα­δυό­με­νων αγο­ρών, οι οποί­ες αύ­ξη­σαν στα­δια­κά το με­ρί­διό τους στον ει­σερ­χό­με­νο του­ρι­σμό της χώρας.

Η Alpha Bank Economic Research με­λε­τά την εξέ­λι­ξη των βα­σι­κών με­γε­θών του ελ­λη­νι­κού του­ρι­σμού την πε­ρί­ο­δο 2019-2025, με έμ­φα­ση στις δια­φο­ρο­ποι­ή­σεις ανά πε­ρι­φέ­ρεια και χώρα προ­έ­λευ­σης.

Τα βα­σι­κά συ­μπε­ρά­σμα­τα της έρευ­νας

• Η Ατ­τι­κή ανα­δεί­χθη­κε ως η πλέον ωφε­λη­μέ­νη πε­ρι­φέ­ρεια της με­τα­παν­δη­μι­κής πε­ριό­δου, αυ­ξά­νο­ντας ση­μα­ντι­κά το με­ρί­διό της τόσο στις επι­σκέ­ψεις όσο και στις τα­ξι­διω­τι­κές ει­σπρά­ξεις.

• Το Νότιο Αι­γαίο και η Κρήτη δια­τη­ρούν την κυ­ρί­αρ­χη θέση τους, συ­νε­χί­ζο­ντας να απορ­ρο­φούν ση­μα­ντι­κό μέρος της του­ρι­στι­κής ζή­τη­σης. Πα­ράλ­λη­λα, ανα­δει­κνύ­ο­νται νέοι δυ­να­μι­κοί προ­ο­ρι­σμοί, όπως η Ήπει­ρος, με υψη­λούς ρυθ­μούς αύ­ξη­σης των επι­σκέ­ψε­ων τα­ξι­διω­τών και των αντί­στοι­χων ει­σπρά­ξε­ων.

• Η Γερ­μα­νία και το Ηνω­μέ­νο Βα­σί­λειο πα­ρα­μέ­νουν οι ση­μα­ντι­κό­τε­ρες χώρες προ­έ­λευ­σης επι­σκε­πτών, ενι­σχύ­ο­ντας πε­ραι­τέ­ρω τη συμ­βο­λή τους στον ελ­λη­νι­κό του­ρι­σμό. Την πα­ρου­σία τους ωστό­σο διευ­ρύ­νουν και ανα­δυό­με­νες αγο­ρές, όπως η Αλ­βα­νία, η Ισπα­νία και ορι­σμέ­νες σκαν­δι­να­βι­κές χώρες.

Οι Πε­ρι­φέ­ρειες που Ενί­σχυ­σαν τη Θέση τους στον Ελ­λη­νι­κό Του­ρι­σμό μετά το 2019

Η Ατ­τι­κή και η Ήπει­ρος συ­γκα­τα­λέ­γο­νται στις πε­ρι­φέ­ρειες με τη με­γα­λύ­τε­ρη πο­σο­στιαία αύ­ξη­ση την τε­λευ­ταία εξα­ε­τία, σε όρους τόσο τα­ξι­διω­τι­κών ει­σπρά­ξε­ων, όσο και επι­σκέ­ψε­ων, σύμ­φω­να πάντα με την έκ­θε­ση της Alphabank Economic Research.

Ει­δι­κό­τε­ρα, οι τα­ξι­διω­τι­κές ει­σπρά­ξεις στην Ατ­τι­κή το 2025 ήταν αυ­ξη­μέ­νες κατά 125% σε σχέση με το 2019, ενώ οι επι­σκέ­ψεις του­ρι­στών ενι­σχύ­θη­καν κατά 64%.

Ως απο­τέ­λε­σμα, το με­ρί­διο της εν λόγω πε­ρι­φέ­ρειας στο σύ­νο­λο των τα­ξι­διω­τι­κών ει­σπρά­ξε­ων αυ­ξή­θη­κε σε 26% από 15% πριν από την παν­δη­μία, ενώ το αντί­στοι­χο με­ρί­διο στις επι­σκέ­ψεις δια­μορ­φώ­θη­κε σε 23%, ένα­ντι 16% το 2019. Η εξέ­λι­ξη αυτή συν­δέ­ε­ται αφε­νός με την αυ­ξα­νό­με­νη ελ­κυ­στι­κό­τη­τα της Αθή­νας ως προ­ο­ρι­σμού αστι­κού του­ρι­σμού (city break) και αφε­τέ­ρου με τη ση­μα­ντι­κή ανα­βάθ­μι­ση των του­ρι­στι­κών υπο­δο­μών και την ανά­πτυ­ξη της αγο­ράς βρα­χυ­χρό­νιας μί­σθω­σης.

Εν­δει­κτι­κά, τα ξε­νο­δο­χεία τεσ­σά­ρων και πέντε αστέ­ρων στην Ατ­τι­κή αυ­ξή­θη­καν από κοι­νού κατά 30% με­τα­ξύ 2019 και 2025i, ενώ κατά το ίδιο πο­σο­στό αυ­ξή­θη­καν τα κα­τα­λύ­μα­τα βρα­χυ­χρό­νιας μί­σθω­σης με­τα­ξύ 2019 και 2024ii. Η συν­δυα­στι­κή επί­δρα­ση των ανω­τέ­ρω πα­ρα­γό­ντων συμ­βάλ­λει στη διεύ­ρυν­ση της του­ρι­στι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας πέραν των θε­ρι­νών μηνών και επο­μέ­νως στον πε­ριο­ρι­σμό της επο­χι­κό­τη­τας.

Στην Ήπει­ρο, οι τα­ξι­διω­τι­κές ει­σπρά­ξεις αυ­ξή­θη­καν κατά 57% και οι επι­σκέ­ψεις κατά 69% το 2025 σε σχέση με το 2019, γε­γο­νός που, σε κά­ποιο βαθμό, συν­δέ­ε­ται με τη με­γά­λη άνοδο των του­ρι­στι­κών ροών από την Αλ­βα­νία. Παρά τη ση­μα­ντι­κή αυτή άνοδο, η πε­ρι­φέ­ρεια εξα­κο­λου­θεί να αντι­προ­σω­πεύ­ει σχε­τι­κά μικρό πο­σο­στό του συ­νό­λου του ελ­λη­νι­κού του­ρι­σμού, με με­ρί­διο πε­ρί­που 4% στις επι­σκέ­ψεις και 2% στις τα­ξι­διω­τι­κές ει­σπρά­ξεις. Το Νότιο Αι­γαίο και η Κρήτη, δύο από τις ση­μα­ντι­κό­τε­ρες του­ρι­στι­κές πε­ρι­φέ­ρειες της χώρας, οι οποί­ες απορ­ρο­φούν συ­νο­λι­κά το ένα τρίτο των επι­σκέ­ψε­ων μη κα­τοί­κων και συ­νει­σφέ­ρουν σχε­δόν το ήμισυ των τα­ξι­διω­τι­κών ει­σπρά­ξε­ων, ενί­σχυ­σαν πε­ραι­τέ­ρω τις επι­δό­σεις τους την τε­λευ­ταία εξα­ε­τία.

Στον αντί­πο­δα, σε ορι­σμέ­νες πε­ρι­φέ­ρειες της ηπει­ρω­τι­κής Ελ­λά­δας, όπως η Δυ­τι­κή Μα­κε­δο­νία, η Θεσ­σα­λία και η Δυ­τι­κή Ελ­λά­δα, αλλά και το Βό­ρειο Αι­γαίο, τα του­ρι­στι­κά με­γέ­θη εξα­κο­λου­θούν να κι­νού­νται κάτω από τα προ παν­δη­μί­ας επί­πε­δα, γε­γο­νός που υπο­δη­λώ­νει ότι τα οφέλη της του­ρι­στι­κής

ανά­καμ­ψης δεν κα­τα­νέ­μο­νται ομοιό­μορ­φα σε όλη τη χώρα. Στη Δυ­τι­κή Μα­κε­δο­νία, οι απώ­λειες φαί­νε­ται να συν­δέ­ο­νται κυ­ρί­ως με τη μειω­μέ­νη κί­νη­ση από βαλ­κα­νι­κές αγο­ρές, όπως η Ρου­μα­νία και η Βουλ­γα­ρία, παρά την ενί­σχυ­ση των επι­σκέ­ψε­ων και των ει­σπρά­ξε­ων από την Αλ­βα­νία. Επι­πρό­σθε­τα, στη Δυ­τι­κή Μα­κε­δο­νία, τη Θεσ­σα­λία και το Βό­ρειο Αι­γαίο κα­τα­γρά­φε­ται με­τα­ξύ 2019 και 2025 ήπια μεί­ω­ση του ξε­νο­δο­χεια­κού δυ­να­μι­κού. Ωστό­σο, η με­τα­βο­λή αυτή συ­νο­δεύ­ε­ται από εν­δεί­ξεις ποιο­τι­κής ανα­βάθ­μι­σης, με αυ­ξη­μέ­νο αριθ­μό κλι­νών και δω­μα­τί­ων υψη­λό­τε­ρης κα­τη­γο­ρί­ας (τεσ­σά­ρων και πέντε αστέ­ρων) και πε­ριο­ρι­σμό των χα­μη­λό­τε­ρων κα­τη­γο­ριών.

Συ­νο­λι­κά, οι εξε­λί­ξεις αυτές αντα­να­κλούν τόσο τις με­τα­βο­λές στις προ­τι­μή­σεις των τα­ξι­διω­τών όσο και τη δια­φο­ρο­ποι­η­μέ­νη ανα­πτυ­ξια­κή δυ­να­μι­κή των επι­μέ­ρους προ­ο­ρι­σμών στη με­τα­παν­δη­μι­κή πε­ρί­ο­δο. Στο πλαί­σιο αυτό, έργα που υλο­ποιού­νται μέσω του Τα­μεί­ου Ανά­καμ­ψης και Αν­θε­κτι­κό­τη­τας όπως η ανα­βάθ­μι­ση ορει­νών υπο­δο­μών, επεν­δύ­σεις σε του­ρι­στι­κούς λι­μέ­νες, ια­μα­τι­κές εγκα­τα­στά­σεις, κα­τα­δυ­τι­κά πάρκα και προ­σβά­σι­μες πα­ρα­λί­ες, ανα­μέ­νε­ται να ενι­σχύ­σουν την ελ­κυ­στι­κό­τη­τα λι­γό­τε­ρο ανε­πτυγ­μέ­νων προ­ο­ρι­σμών και να συμ­βά­λουν σε μια πιο ισόρ­ρο­πη γε­ω­γρα­φι­κή διά­χυ­ση της του­ρι­στι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας.

Οι αγο­ρές που κι­νούν την του­ρι­στι­κή άνοδο της Ελ­λά­δας

Η ει­κό­να ήταν θε­τι­κή για τις πε­ρισ­σό­τε­ρες ευ­ρω­παϊ­κές αγο­ρές, οι οποί­ες κα­τέ­γρα­ψαν άνοδο στις του­ρι­στι­κές ροές και τα σχε­τι­κά έσοδα.

Πιο ανα­λυ­τι­κά, η Γερ­μα­νία και το Ηνω­μέ­νο Βα­σί­λειο, οι δύο ση­μα­ντι­κό­τε­ρες αγο­ρές για τον ελ­λη­νι­κό του­ρι­σμό, ενί­σχυ­σαν πε­ραι­τέ­ρω τη θέση τους κατά την πε­ρί­ο­δο μετά την παν­δη­μία. Το 2025, οι αφί­ξεις από τις δύο χώρες ήταν αυ­ξη­μέ­νες κατά 48% και 40%, αντί­στοι­χα, σε σχέση με το 2019. Ως απο­τέ­λε­σμα, το συ­νο­λι­κό με­ρί­διό τους στις αφί­ξεις ανήλ­θε στο 29%, κα­τα­γρά­φο­ντας άνοδο σε σύ­γκρι­ση με τα τέλη της προη­γού­με­νης δε­κα­ε­τί­ας. Αντί­στοι­χα θε­τι­κή ήταν και η πο­ρεία των τα­ξι­διω­τι­κών ει­σπρά­ξε­ων, οι οποί­ες αυ­ξή­θη­καν κατά 28% για τη γερ­μα­νι­κή αγορά και κατά 46% για την αγορά του Ηνω­μέ­νου Βα­σι­λεί­ου. Πα­ράλ­λη­λα, η Ιτα­λία και η Γαλ­λία δια­τή­ρη­σαν τη ση­μα­ντι­κή συμ­βο­λή τους, πα­ρου­σιά­ζο­ντας επί­σης αξιό­λο­γη αύ­ξη­ση τόσο στις αφί­ξεις όσο και στις τα­ξι­διω­τι­κές ει­σπρά­ξεις την ίδια πε­ρί­ο­δο.

Τις υψη­λό­τε­ρες αυ­ξή­σεις την πε­ρί­ο­δο 2019-2025 σε όρους ει­σπρά­ξε­ων κα­τέ­γρα­ψαν η Σου­η­δία, η Δανία, οι ΗΠΑ και η Αλ­βα­νία. Οι αφί­ξεις από κα­θε­μία από τις δύο σκαν­δι­να­βι­κές χώρες αυ­ξή­θη­καν κατά πε­ρί­που 50%, ενώ οι αντί­στοι­χες τα­ξι­διω­τι­κές ει­σπρά­ξεις δι­πλα­σιά­στη­καν. Παρά το γε­γο­νός ότι τα με­ρί­διά τους πα­ρα­μέ­νουν σχε­τι­κά πε­ριο­ρι­σμέ­να, έχουν ενι­σχυ­θεί την τε­λευ­ταία εξα­ε­τία, ιδίως ως προς τη συμ­με­το­χή τους στις συ­νο­λι­κές τα­ξι­διω­τι­κές ει­σπρά­ξεις. Πα­ράλ­λη­λα, η Αλ­βα­νία ανα­δεί­χθη­κε σε μία από τις πλέον δυ­να­μι­κές αγο­ρές για τον ελ­λη­νι­κό του­ρι­σμό, κα­τα­λαμ­βά­νο­ντας την έβδο­μη θέση ως προς το με­ρί­διο στις συ­νο­λι­κές αφί­ξεις.

Οι ΗΠΑ -η πιο ση­μα­ντι­κή αγορά με­γά­λων απο­στά­σε­ων (long haul)- ενί­σχυ­σαν πε­ραι­τέ­ρω τη θέση τους, ενώ η Ισπα­νία σχε­δόν δι­πλα­σί­α­σε τις αφί­ξεις της προς την Ελ­λά­δα -αν και το με­ρί­διό της πα­ρα­μέ­νει σχε­τι­κά χα­μη­λό (1,5%)- και αύ­ξη­σε τις τα­ξι­διω­τι­κές ει­σπρά­ξεις κατά 46%. Αντί­θε­τα, οι αγο­ρές του Κα­να­δά και της Αυ­στρα­λί­ας, καθώς και της Κύ­πρου, δεν έχουν ακόμη επα­νέλ­θει στα προ παν­δη­μί­ας επί­πε­δα, ενώ η ρω­σι­κή αγορά έχει συρ­ρι­κνω­θεί δρα­στι­κά μετά το 2022.

Σύμ­φω­να με πρό­σφα­τες με­λέ­τες του ΙΝ­ΣΕ­ΤΕ, οι long haul αγο­ρές προ­σφέ­ρουν ση­μα­ντι­κές δυ­να­τό­τη­τες πε­ραι­τέ­ρω ανά­πτυ­ξης για τον κλάδο, χάρη στην υψηλή ζή­τη­ση για τα­ξί­δια με­γά­λων απο­στά­σε­ων και διάρ­κειας, αλλά και στην αυ­ξα­νό­με­νη ανα­γνω­ρι­σι­μό­τη­τα της Ελ­λά­δας. Η αξιο­ποί­η­ση των προ­ο­πτι­κών αυτών προ­ϋ­πο­θέ­τει στο­χευ­μέ­νη στρα­τη­γι­κή ανά αγορά, ενί­σχυ­ση της συν­δε­σι­μό­τη­τας και ανά­δει­ξη των συ­γκρι­τι­κών πλε­ο­νε­κτη­μά­των της χώρας, όπως ο πο­λι­τι­σμός, η γα­στρο­νο­μία, ο πα­ρά­κτιος του­ρι­σμός, η φύση κ.λπ.

Πηγή: capital.gr