Πυρκαγιές 2025: Αύξηση έως και 1.200% στην Ευρώπη – Πού βρίσκεται η Ελλάδα – Tα στοιχεία ανά περιφέρεια

Η έξαρ­ση των πυρ­κα­γιών κατά την τε­λευ­ταία τριε­τία δεν πε­ριο­ρί­ζε­ται μόνο στη Με­σό­γειο αλλά έχει χτυ­πή­σει και χώρες της Κε­ντρι­κής και Βό­ρειας Ευ­ρώ­πης αιφ­νι­διά­ζο­ντας τους εθνι­κούς και ευ­ρω­παϊ­κούς μη­χα­νι­σμούς πρό­λη­ψης και πυ­ρο­προ­στα­σί­ας.

Το 2025 η Ευ­ρω­παϊ­κή Ένωση κα­τέ­γρα­ψε ιστο­ρι­κό ρεκόρ κα­μέ­νων εκτά­σε­ων (άνω των 10 εκατ. στρεμ­μά­των, σχε­δόν τρι­πλά­σιο του μέσου όρου 2006–2024) και τα πο­σο­τι­κά δε­δο­μέ­να επι­βε­βαιώ­νουν ότι η πυ­ρι­κή επι­κιν­δυ­νό­τη­τα έχει πλέον πα­νευ­ρω­παϊ­κό χα­ρα­κτή­ρα, επη­ρε­ά­ζο­ντας το σύ­νο­λο των κλι­μα­τι­κών και γε­ω­γρα­φι­κών ζωνών της Ένω­σης.

Στη Γερ­μα­νία οι κα­μέ­νες εκτά­σεις αυ­ξή­θη­καν κατά πε­ρί­που 700% σε σχέση με τον μέσο όρο της προη­γού­με­νης ει­κο­σα­ε­τί­ας, στην Αυ­στρία κατά 380 %, στη Δανία κατά 250 %, στη Σλο­βα­κία πάνω από 1.200%, ενώ στη Φιν­λαν­δία η αύ­ξη­ση προ­σέγ­γι­σε το 120 %. Η Ελ­λά­δα βίωσε επί­σης μια δύ­σκο­λη αντι­πυ­ρι­κή πε­ρί­ο­δο αλλά σύμ­φω­να με τα στοι­χεία που πα­ρου­σί­α­σε την προη­γού­με­νη εβδο­μά­δα ο Υπουρ­γός Κλι­μα­τι­κής Κρί­σης και Πο­λι­τι­κής Προ­στα­σί­ας, κ. Γιάν­νης Κε­φα­λο­γιάν­νης, στο υπουρ­γι­κό συμ­βού­λιο, η Ελ­λά­δα πα­ρέ­μει­νε κάτω από τον δικό της ιστο­ρι­κό μέσο όρο, επι­βε­βαιώ­νο­ντας μια στα­θε­ρή και συ­γκρα­τη­μέ­νη ει­κό­να σε εθνι­κό επί­πε­δο. Οι συ­νο­λι­κές κα­μέ­νες εκτά­σεις στη χώρα το 2025 εκτι­μώ­νται σε πε­ρί­που 477.000 στρέμ­μα­τα, ένα­ντι ιστο­ρι­κού μέσου όρου 503.000 στρεμ­μά­των για την πε­ρί­ο­δο 2006–2024, δη­λα­δή μεί­ω­ση πε­ρί­που 5%.

Πε­ρισ­σό­τε­ρες φω­τιές, μι­κρό­τε­ρο απο­τύ­πω­μα στην Ελ­λά­δα

Η αντι­πυ­ρι­κή πε­ρί­ο­δος του 2025 απο­κά­λυ­ψε μια ση­μα­ντι­κή γε­ω­γρα­φι­κή και ποιο­τι­κή με­τα­τό­πι­ση του προ­βλή­μα­τος των πυρ­κα­γιών στην Ελ­λά­δα, σύμ­φω­να με τα ανα­λυ­τι­κά στοι­χεία. Ενώ η προ­σο­χή συχνά επι­κε­ντρώ­νε­ται στα δάση κοντά στα με­γά­λα αστι­κά κέ­ντρα, τα δε­δο­μέ­να ανα­δει­κνύ­ουν μια σαφή υπερ­φόρ­τω­ση της Πε­ρι­φέ­ρειας, με τις αγρο­τι­κές εκτά­σεις και τα υπο­λείμ­μα­τα καλ­λιερ­γειών να απο­τε­λούν τις κυ­ρί­αρ­χες εστί­ας εκ­δή­λω­σης του προ­βλή­μα­τος.

Κατά τους κρί­σι­μους μήνες Ιού­λιο και Αύ­γου­στο του 2025, πα­ρα­τη­ρή­θη­κε αύ­ξη­ση στον αριθ­μό των με­γά­λων πυρ­κα­γιών (όσες ξε­πέ­ρα­σαν τα 10.000 στρέμ­μα­τα).

Συ­γκε­κρι­μέ­να:

Ο συ­νο­λι­κός αριθ­μός των με­γά­λων πυρ­κα­γιών ανήλ­θε στις 8 και το ο μέ­γε­θος αυτό αντι­στοι­χεί σε αύ­ξη­ση 70% σε σύ­γκρι­ση με τον μέσο όρο 4,7 της πε­ριό­δου 2005-2024.

Παρά την αύ­ξη­ση στον αριθ­μό, η μέση έκτα­ση ανά με­γά­λη πυρ­κα­γιά ήταν αι­σθη­τά μι­κρό­τε­ρη, στα 29.254 στρέμ­μα­τα, ένα­ντι του μέσου όρου 64.082 στρεμ­μά­των της προη­γού­με­νης ει­κο­σα­ε­τί­ας (-46%).

Στο σύ­νο­λο των 5.055 πυρ­κα­γιών (όλων των με­γε­θών), ενερ­γο­ποι­ή­θη­κε και το 112.

Η Γε­νι­κή Γραμ­μα­τεία Πο­λι­τι­κής Προ­στα­σί­ας έθεσε επα­νει­λημ­μέ­να πε­ριο­χές σε Κα­τη­γο­ρία Κιν­δύ­νου 4 (Πολύ Υψη­λός), ακόμα και σε Κα­τη­γο­ρία 5 (Κα­τά­στα­ση Συ­να­γερ­μού), όπως συ­νέ­βη στις 9 Ιου­λί­ου 2025 για την Ατ­τι­κή, τη Βοιω­τία, τη Φθιώ­τι­δα, την Κο­ριν­θία και τη Μα­γνη­σία.

Οι πε­ρι­φέ­ρειες που βρέ­θη­καν στο επί­κε­ντρο

Στην κο­ρυ­φή της λί­στας με τον υψη­λό­τε­ρο αριθ­μό πυρ­κα­γιών βρέ­θη­κε η Πε­ρι­φέ­ρεια Ανα­το­λι­κής Μα­κε­δο­νί­ας και Θρά­κης με 907 συμ­βά­ντα, όπου ο κυ­ρί­αρ­χος τύπος εκ­δη­λώ­θη­κε σε συν­δυα­σμός δύο μορ­φών εκτά­σε­ων, οι χορ­το­λι­βα­δι­κές και οι κα­λα­μιώ­νες». Ακο­λου­θεί η Πε­ρι­φέ­ρεια Θεσ­σα­λί­ας με 822 πυρ­κα­γιές, με κυ­ρί­αρ­χο τύπο τις «αγρο­τι­κές – χορ­το­λι­βα­δι­κές» ενώ η Πε­ρι­φέ­ρεια Δυ­τι­κής Ελ­λά­δας κα­τέ­γρα­ψε 754 συμ­βά­ντα, κυ­ρί­ως αγρο­τι­κές και σε κα­λα­μιώ­νες.

Αντί­θε­τα, Πε­ρι­φέ­ρειες με με­γά­λη δα­σι­κή κά­λυ­ψη πα­ρου­σί­α­σαν μι­κρό­τε­ρο αριθ­μό συμ­βά­ντων, αλλά συχνά με πιο «ευαί­σθη­το» προ­φίλ:

Η Πε­ρι­φέ­ρεια Πε­λο­πον­νή­σου κα­τέ­γρα­ψε 609 πυρ­κα­γιές με κυ­ρί­αρ­χο τύπο τις «δα­σι­κές – αγρο­το­δα­σι­κές».

Η Πε­ρι­φέ­ρεια Ατ­τι­κής βρέ­θη­κε χα­μη­λά στη λίστα με 132 συμ­βά­ντα, εκ των οποί­ων ο πιο συ­χνός τύπος ήταν οι «δα­σι­κές – οι­κι­στι­κές», υπο­γραμ­μί­ζο­ντας τον κίν­δυ­νο που ελ­λο­χεύ­ει σε πε­ριο­χές διε­πα­φής.

Ακόμη χα­μη­λό­τε­ρα βρέ­θη­καν τα νη­σιω­τι­κά συ­μπλέγ­μα­τα, όπως η Πε­ρι­φέ­ρεια Νο­τί­ου Αι­γαί­ου (72 πυρ­κα­γιές – «χορ­το­λι­βα­δι­κές/αγρο­τι­κές») και η Πε­ρι­φέ­ρεια Ιο­νί­ων Νήσων (90 πυρ­κα­γιές – «δα­σι­κές/ελαιώ­νες»).

Τα «κόκ­κι­να ση­μεία»: Η υπερ­φόρ­τω­ση των 10 Δήμων

Η ανά­λυ­ση από τους 10 Δή­μους που αντι­με­τώ­πι­σαν τον με­γα­λύ­τε­ρο αριθ­μό πυρ­κα­γιών ανα­δει­κνύ­ει τις πραγ­μα­τι­κές «εστί­ες» του προ­βλή­μα­τος, οι οποί­ες αφο­ρούν σχε­δόν στο 21% του συ­νό­λου των πυρ­κα­γιών της χώρας.

Στην πρώτη θέση, με συ­ντρι­πτι­κή δια­φο­ρά, βρί­σκε­ται ο Δήμος Κι­λε­λέρ στη Θεσ­σα­λία, ο οποί­ος κα­τέ­γρα­ψε 163 πυρ­κα­γιές, δη­λα­δή το 3,31% του συ­νο­λι­κού αριθ­μού. Οι πυρ­κα­γιές του Κι­λε­λέρ ήταν απο­κλει­στι­κά αγρο­τι­κές, γε­γο­νός που υπο­δη­λώ­νει την κρι­σι­μό­τη­τα των μέ­τρων πρό­λη­ψης στον αγρο­τι­κό τομέα. Ακο­λου­θούν ο Δήμος Πη­νειού (141 πυρ­κα­γιές – 2,86%) με αγρο­τι­κές εστί­ες, ο Δήμος Πύρ­γου (127 πυρ­κα­γιές – 2,58%) με αγρο­τι­κές αλλά και πυρ­κα­γιές σε κα­λα­μιώ­νες και ο Δήμος Αβδή­ρων (121 πυρ­κα­γιές – 2,45%) με χορ­το­λι­βα­δι­κές πυρ­κα­γιές αλλά και σε κα­λα­μιώ­νες.

Τα πα­ρα­πά­νω στοι­χεία επι­βε­βαιώ­νει την τάση ότι 7 στους 10 Δή­μους έχουν ως κύριο προ­φίλ πυρ­κα­γιάς τις αγρο­τι­κές, τις χορ­το­λι­βα­δι­κές και τις εστί­ες σε κα­λα­μιώ­νες και υπο­λείμ­μα­τα καλ­λιερ­γειών.

Εξαί­ρε­ση στον κα­νό­να αυτό απο­τέ­λε­σε ο Δήμος Κα­λα­μά­τας, που κα­τέ­γρα­ψε 98 πυρ­κα­γιές (1,99%), με κυ­ρί­αρ­χο τύπο τις δα­σι­κές – αγρο­το­δα­σι­κές, ανα­δει­κνύ­ο­ντας τον κίν­δυ­νο σε πε­ριο­χές όπου η δα­σι­κή βλά­στη­ση συ­να­ντά αγρο­τι­κές εκτά­σεις.

Οι 10 πιο επι­βα­ρυ­μέ­νοι δήμοι ως προς τον αριθ­μό των πυρ­κα­γιών

Κι­λε­λέρ: 163 (Αγρο­τι­κές)

Πη­νειού: 141 (Αγρο­τι­κές)

Πύρ­γου: 127 (Αγρο­τι­κές – Κα­λα­μιώ­νες)

Αβδή­ρων: 121 (Χορ­το­λι­βα­δι­κές – Κα­λα­μιώ­νες)

Κα­λα­μά­τας: 98 (Δα­σι­κές – Αγρο­το­δα­σι­κές)

Ορε­στιά­δας: 89 (Χορ­το­λι­βα­δι­κές)

Το­πεί­ρου: 89 (Αγρο­τι­κές)

Σο­φά­δων: 88 (Αγρο­τι­κές)

Νέ­στου: 78 (Χορ­το­λι­βα­δι­κές – Κα­λα­μιώ­νες)

Ιεράς Πόλης Με­σο­λογ­γί­ου: 77 (Αγρο­τι­κές – Κα­λα­μιώ­νες)

Τα στοι­χεία του 2025 κα­ταρ­ρί­πτουν τον μύθο ότι οι πυρ­κα­γιές είναι απο­κλει­στι­κό πρό­βλη­μα των με­γά­λων δα­σι­κών οι­κο­συ­στη­μά­των. Το φαι­νό­με­νο των αγρο­τι­κών πυρ­κα­γιών, συχνά από αμέ­λεια ή πα­ρά­νο­μη καύση υπο­λειμ­μά­των, συ­νι­στά την πλέον κοινή αιτία για τη με­γά­λη συ­χνό­τη­τα συμ­βά­ντων στην ελ­λη­νι­κή πε­ρι­φέ­ρεια.

Ο επι­χει­ρη­σια­κός απο­λο­γι­σμός για την Ελ­λά­δα δεί­χνει ότι 8 στις 10 πυρ­κα­γιές σβή­νουν πριν ξε­πε­ρά­σουν τα 10 στρέμ­μα­τα, το 97% πε­ριο­ρί­ζε­ται κάτω από 100 στρέμ­μα­τα, το 84% σβή­νει μέσα σε 2 ώρες και 18 λεπτά, ο μέσος χρό­νος πρώ­της προ­σβο­λής είναι 14,8 λεπτά ενώ ο Δεί­κτης επι­τυ­χί­ας πρώ­της προ­σβο­λής ανέρ­χε­ται σε 96,6%

Όπως κα­τέ­στη σαφές, η πίεση λόγω των επι­πτώ­σε­ων της κλι­μα­τι­κής κρί­σης είναι εμ­φα­νής αφού το 2025 κα­τε­γρά­φη­σαν έξι ημέ­ρες με Δεί­κτη Επι­κιν­δυ­νό­τη­τας 5, ένα­ντι του μέσου όρου της 1,1 στην πε­ρί­ο­δο 2006–2024. Παρά ταύτα, το εθνι­κό σύ­στη­μα δια­χεί­ρι­σης πα­ρέ­μει­νε απο­τε­λε­σμα­τι­κό. Εν­δει­κτι­κά, το 112 ενερ­γο­ποι­ή­θη­κε μόλις στο 5,5% των πε­ρι­στα­τι­κών, επι­βε­βαιώ­νο­ντας στο­χευ­μέ­νη χρήση του συ­στή­μα­τος απο­κλει­στι­κά όπου προ­έ­κυ­πτε πραγ­μα­τι­κός κίν­δυ­νος για πο­λί­τες ή οι­κι­σμούς.

Η επο­χι­κή κα­τα­νο­μή κο­ρυ­φώ­νε­ται στους μήνες Ιού­νιο–Αύ­γου­στο, όταν συ­νυ­πάρ­χουν υψη­λές θερ­μο­κρα­σί­ες, χα­μη­λή υγρα­σία και αυ­ξη­μέ­νη αγρο­τι­κή δρα­στη­ριό­τη­τα. Οι πε­ριο­χές με υψηλή συ­χνό­τη­τα ταυ­τί­ζο­νται με αγρο­τι­κές και καλ­λιερ­γή­σι­μες εκτά­σεις, όπου πα­ρα­τη­ρού­νται δρα­στη­ριό­τη­τες θε­ρι­σμού, κα­θα­ρι­σμού αγρών και καύ­σης υπο­λειμ­μά­των καλ­λιερ­γειών.

Στις με­γά­λες πυρ­κα­γιές (άνω των 10.000 στρ.) κα­τα­γρά­φη­καν 9 συμ­βά­ντα (1 τον Ιού­νιο, 8 τον Ιού­λιο–Αύ­γου­στο), με συ­νο­λι­κή κα­μέ­νη έκτα­ση πε­ρί­που 249.000 στρέμ­μα­τα και μέση έκτα­ση ανά πυρ­κα­γιά πε­ρί­που 27.700 στρέμ­μα­τα, σαφώς χα­μη­λό­τε­ρη από τον ιστο­ρι­κό μέσο όρο (~64.000 στρέμ­μα­τα).

Πηγή: insider.gr