Ακυρώθηκε πρόστιμο 120.000 ευρώ σε ημεδαπό για την «εγκατάλειψη» 4 νεογέννητων γατιών

Με απόφαση του το Μονομελές Διοικητικό Πρωτοδικείο έκανε δεκτή την προσφυγή ημεδαπού και ακύρωσε την απόφαση της Διεύθυνσης Οικονομικών Υπηρεσιών του Δήμου, με την οποία του είχαν επιβληθεί 4 αυτοτελή πρόστιμα των 30.000 ευρώ, συνολικού ύψους 120.000 ευρώ, για παράβαση του νόμου 4830/2021 περί ευζωίας των ζώων συντροφιάς.
Η υπόθεση ξεκίνησε από ένα βίντεο λίγων δευτερολέπτων και κατέληξε, μετά από περισσότερα από 3 χρόνια, σε πλήρη δικαίωση του προσφεύγοντος. Τον προσφεύγοντα εκπροσώπησε ο δικηγόρος κ. Βασίλειος Περίδης, τον Δήμο ο δικηγόρος κ. Εμμανουήλ Στάγκας και το Ελληνικό Δημόσιο η δικαστική πληρεξούσια του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους κ. Φραντζέσκα Κοντιζά.
Ένα χαρτοκιβώτιο στο οδόστρωμα
Ηυπόθεση ξεκίνησε τον Απρίλιο του 2023, όταν κάτοικος της περιοχής κατέθεσε καταγγελία στο τοπικό αστυνομικό τμήμα, συνοδευόμενη από βίντεο αποθηκευμένο σε φορητή μνήμη. Από το υλικό αυτό οι αστυνομικοί διαπίστωσαν ότι ο ημεδαπός, στις 26 Απριλίου 2023, ημέρα Τετάρτη και ώρα 14:37, άφησε ένα χαρτοκιβώτιο με 4 νεογέννητα γατάκια στο οδόστρωμα έξω από το σπίτι του.
Η δικογραφία διαβιβάστηκε στον αρμόδιο Εισαγγελέα Πρωτοδικών, ενώ παράλληλα συντάχθηκαν σε βάρος του 4 πράξεις βεβαίωσης παράβασης, μία για κάθε ζώο, για το αδίκημα της εγκατάλειψης νεογέννητων ζώων. Η συγκεκριμένη παράβαση, που εντάσσεται στο άρθρο για την κακοποίηση των ζώων, τιμωρείται με διοικητικό πρόστιμο από 30.000 έως 50.000 ευρώ για κάθε ζώο και για κάθε περιστατικό, με τα έσοδα να περιέρχονται στον οικείο δήμο.
Η εκδοχή του προσφεύγοντος
Ο ημεδαπός υπέβαλε στις 15 Μαΐου 2023 έγγραφες αντιρρήσεις προς τον διοικητή του αστυνομικού τμήματος, παρουσιάζοντας μια εντελώς διαφορετική εικόνα των γεγονότων. Όπως υποστήριξε, το μεσημέρι εκείνης της ημέρας, περίπου στις 13:45, ετοιμαζόταν να επιβιβαστεί στο αυτοκίνητό του, το οποίο ήταν σταθμευμένο στην αυλή του, όταν άκουσε θόρυβο από κάτω. Ελέγχοντας, διαπίστωσε ότι κάποιος είχε αφήσει εκεί ένα χαρτοκιβώτιο με νεογέννητα γατάκια.
Κατά τους ισχυρισμούς του, αφού συνεννοήθηκε με τη σύζυγό του, μετέβη σε κτηνίατρο της περιοχής για να ζητήσει οδηγίες. Ο κτηνίατρος, δεδομένου ότι δεν υπήρχε επίσημο γατοκομείο στο νησί, τον συμβούλευσε να τοποθετήσει τα γατάκια σε ήσυχο και ζεστό σημείο κοντά στο μέρος όπου τα βρήκε, ώστε να τα εντοπίσει η μητέρα τους, η οποία πιθανότατα βρισκόταν στην περιοχή. Ο προσφεύγων διατείνεται ότι ακολούθησε ακριβώς αυτή τη συμβουλή, σκεπάζοντας το κουτί με ένα πανί και αφήνοντάς το δίπλα σε ζαρντινιέρα της απέναντι πολυκατοικίας, σε απόσταση περίπου 3 μέτρων από το σημείο εύρεσης, όπου σύχναζαν πολλές γάτες.
Επεσήμανε επίσης ότι το έπραξε φανερά, μέρα μεσημέρι και έξω από το σπίτι του, δηλαδή σε ώρα και τόπο που θα γινόταν αντιληπτός από οποιονδήποτε, κάτι που, όπως υποστήριξε, δεν συνάδει με πρόθεση εγκατάλειψης. Προς ενίσχυση των ισχυρισμών του προσκόμισε φωτογραφίες και κτηνιατρική βεβαίωση με ημερομηνία 5 Μαΐου 2023, στην οποία ο κτηνίατρος επιβεβαίωνε την επίσκεψη και τη συμβουλή που έδωσε, σημειώνοντας ότι ο μητρικός θηλασμός εγγυάται στατιστικά τις καλύτερες πιθανότητες επιβίωσης για τα νεογέννητα και ότι ο άνδρας και η σύζυγός του είναι γνωστοί για τα φιλοζωικά τους αισθήματα, έχοντας επί χρόνια στην κατοχή τους σκύλους.
Οι αντιρρήσεις απορρίφθηκαν στις 17 Μαΐου 2023 με 4 αποφάσεις του διοικητή του αστυνομικού τμήματος, με τη λιτή αιτιολογία ότι «δεν δύνανται να κατισχύσουν του προστατευόμενου δημοσίου συμφέροντος». Στη συνέχεια ο φάκελος διαβιβάστηκε στη Διεύθυνση Οικονομικών Υπηρεσιών του Δήμου, η οποία στις 12 Ιουλίου 2023 επέβαλε τα 4 πρόστιμα των 30.000 ευρώ. Ο ημεδαπός προσέφυγε στο Διοικητικό Πρωτοδικείο στις 28 Ιουλίου 2023, καταβάλλοντας παράβολο 100 ευρώ, και η υπόθεση συζητήθηκε τελικά στις 18 Δεκεμβρίου 2025, αφού είχε προηγηθεί προδικαστική απόφαση του ίδιου δικαστηρίου.
Το σκεπτικό της απόφασης
Το δικαστήριο διευκρίνισε καταρχάς ότι οι πράξεις βεβαίωσης παράβασης και οι αποφάσεις του διοικητή επί των αντιρρήσεων δεν είναι εκτελεστές, καθώς αποτελούν προπαρασκευαστικά στάδια, και ότι μόνη εκτελεστή πράξη είναι η απόφαση της οικονομικής υπηρεσίας του δήμου με την οποία επιβάλλεται το πρόστιμο. Έτσι η προσφυγή εξετάστηκε στην ουσία της μόνο ως προς την απόφαση αυτή.
Κρίσιμο σημείο για την έκβαση της υπόθεσης αποτέλεσε η κτηνιατρική βεβαίωση. Το δικαστήριο έκρινε ότι το έγγραφο λαμβάνεται νομίμως υπόψη, διότι συντάχθηκε πριν από την άσκηση της προσφυγής, όχι ενόψει της δίκης, και είχε τεθεί υπόψη της διοίκησης πριν από την επιβολή του προστίμου, ώστε να αποτελεί στοιχείο του διοικητικού φακέλου.
Με βάση αυτό, το δικαστήριο δέχθηκε ότι ο προσφεύγων προέβη στην τοποθέτηση του κουτιού κατόπιν σύστασης του κτηνιάτρου, με σκοπό να εντοπίσει η μητέρα τα μικρά της. Όπως προκύπτει από την απόφαση, την κρίση αυτή ενισχύουν 3 στοιχεία. Πρώτον, το χαρτοκιβώτιο αφέθηκε έξω από την κατοικία του, δηλαδή κοντά στο σημείο όπου τα γατάκια είχαν βρεθεί μόνα τους, χωρίς να προκύπτει ότι αποσπάστηκαν από τη μητέρα τους, και επομένως ήταν εύλογα πιθανό εκείνη να βρίσκεται στην περιοχή. Δεύτερον, το σημείο επέτρεπε στον ίδιο να παρακολουθεί την τύχη των ζώων. Τρίτον, η πράξη έγινε σε τόπο και χρόνο, Τετάρτη μεσημέρι έξω από το σπίτι του, όπου ήταν αναμενόμενο να γίνει αντιληπτός από τρίτους.
Το δικαστήριο κατέληξε ότι ο ημεδαπός δεν υπέπεσε στην αποδιδόμενη παράβαση της εγκατάλειψης των 4 νεογέννητων γατιών και ότι τα πρόστιμα επιβλήθηκαν μη νόμιμα. Ακύρωσε την απόφαση του Δήμου, διέταξε την επιστροφή του παραβόλου των 100 ευρώ και απάλλαξε τον προσφεύγοντα από τα δικαστικά έξοδα του Ελληνικού Δημοσίου, ενώ η εξέταση των υπόλοιπων λόγων της προσφυγής κρίθηκε περιττή.