Καθώς οι αριθμοί βαίνουν αυξανόμενοι στην Ελλάδα, καθίσταται επιτακτική η ανάγκη για επαρκέστερη ενημέρωση σχετικά με τα νοσήματα που έχουν να κάνουν με το έντερο, αφού η έγκαιρη διάγνωση οδηγεί σε πιο αποτελεσματική παρακολούθησή τους, εξασφαλίζοντας στους ασθενείς μια υψηλή ποιότητα ζωής.
Με αφορμή το 24ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ιδιοπαθών Φλεγμονωδών Νόσων του Εντέρου, που πραγματοποιείται από χτες έως και τις 26 Απριλίου 2026 στο Rodos Palace, στη Ρόδο, μίλησε στην ‘δ’ ο κ. Νικόλαος Βιάζης (Γαστρεντερολόγος, Συντονιστής Διευθυντής, Γαστρεντερολογικό Τμήμα, Γενικό Νοσοκομείο Αθηνών «Ο Ευαγγελισμός – Πολυκλινική Αθηνών») ο οποίος είναι Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΟΜΙΦΝΕ.
Η ΕΟΜΙΦΝΕ (Ελληνική Ομάδα Μελέτης Ιδιοπαθών Φλεγμονωδών Νόσων του Εντέρου) είναι ένα ιατρικό σωματείο αποτελούμενο από επιστήμονες υγείας που ασχολούνται με τα Ιδιοπαθή Φλεγμονώδη Νοσήματα του Εντέρου (Ελκώδης Κολίτιδα & Νόσος του Crohn). Το έργο της ΕΟΜΙΦΝΕ εκτείνεται πέρα από την παροχή βασικών ιατρικών υπηρεσιών, καθώς ασχολείται επίσης με την πρόληψη ασθενειών, τη διεξαγωγή ιατρικών εξετάσεων και ενημερώσεων για την υγεία. Ιδρύθηκε το 2001 και έχει πραγματοποιήσει ποικίλες δράσεις που έχουν σημαντικό αντίκτυπο στην υγεία και την ευημερία της κοινότητας, όπως η χρηματοδότηση ερευνητικών πρωτοκόλλων, η οργάνωση ενημερωτικών δραστηριοτήτων, η υποστήριξη των ασθενών και η παρέμβαση στα θεσμικά όργανα για θέματα που αφορούν τα ΙΦΝΕ. Αυτές οι δράσεις αποτελούν μόνο μερικά παραδείγματα του πολύπλοκου έργου που επιτελεί η ΕΟΜΙΦΝΕ για την προαγωγή της υγείας και της φροντίδας στην κοινότητα.
Σημειώνεται ότι στην Ρόδο, βρίσκονται περίπου 600 σύνεδροι από όλη την Ελλάδα αλλά και από την Ιταλία, για το μεγάλο αυτό συνέδριο.
Σύμφωνα με όσα δήλωσε ο κ. Βιάζης:
«Πρόκειται για το Πανελλήνιο Συνέδριο που έχει αντικείμενο την μελέτη των ιδιοπαθών Φλεγμονωδών Νοσημάτων του Εντέρου. Μιλάμε δηλαδή για τη νόσο του Crohn και την Ελκώδη Κολίτιδα. Είναι δύο αυτοάνοσα, χρόνια νοσήματα, που δεν θεραπεύονται. Όμως, το μήνυμα που θέλουμε να περάσουμε από το συνέδριο είναι ότι υπάρχουν δυνατές, πολύ καλές θεραπείες πλέον, και οι ασθενείς μπορούν να ζουν τη ζωή τους φυσιολογικά, να εργάζονται, να σπουδάζουν, να κάνουν οικογένεια, σαν να μην είχαν το πρόβλημα αυτό».
Επειδή ωστόσο, τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα αυξάνονται συνεχώς τα περιστατικά ανθρώπων που ταλαιπωρούνται από προβλήματα στο έντερο, ο κ. Βιάζης ξεκαθάρισε ότι σημειώνεται, πράγματι, μια έξαρση:
«Αυτά τα νοσήματα, όπως σας είπα είναι αυτοάνοσα. Αυτό σημαίνει ότι δεν ξέρουμε ακριβώς τι τα προκαλεί. Είναι γεγονός ότι υπάρχει μια έξαρση γενικότερα στα νοσήματα του εντέρου. Ίσως είναι και το γεγονός ότι οι άνθρωποι γνωρίζουν πλέον λίγο καλύτερα, είναι πιο ενημερωμένοι για τα νοσήματα αυτά και διαγιγνώσκονται πιο εύκολα με μια επίσκεψη στον γαστρεντερολόγο. Όταν υπάρχουν αντίστοιχα συμπτώματα, γίνεται πιο γρήγορα η διάγνωση και αυτό είναι κεφαλαιώδους σημασίας, προκειμένου να προλάβουμε επιπλοκές ή άλλα δυσάρεστα συμπτώματα. Αν δηλαδή, η θεραπεία ξεκινήσει νωρίς και έγκαιρα».
Όσον αφορά σε άλλες παθήσεις όπως το ευερέθιστο έντερο κ.λπ. ο κ. Βιάζης υπογράμμισε ότι δεν ανήκουν όλες στην ίδια κατηγορία. Πολλές από αυτές έχουν να κάνουν με το άγχος (στρες) που είναι, κυρίως, μια ψυχοσωματική κατάσταση.
«Δημιουργείται φούσκωμα, έχει σπασμό. Γι αυτό και ονομάζεται σπαστική κολίτιδα. Έχει να κάνει κυρίως με το στρες. Σε περιόδους που αγχωνόμαστε περισσότερο, εμφανίζονται διάφορα συμπτώματα. Όμως σε κάθε περίπτωση ο γαστρεντερολόγος είναι αυτός που θα κρίνει εάν πρόκειται για κάτι πιο σοβαρό.
Οι πόνοι στην κοιλιά δεν είναι όλοι, ίδιες περιπτώσεις. Συνιστάται πάντα να επισκεπτόμαστε τον γιατρό και να κάνουμε τις απαραίτητες εξετάσεις ώστε να γίνει η σωστή διάγνωση και θα προχωρήσει στην ανάλογη θεραπεία».
Όπως ανέφερε ο ίδιος, κυρίως μετά την ηλικία των 50 ετών, είναι απαραίτητη η κωλονοσκόπηση και οι εξετάσεις στο πλαίσιο της πρόληψης: «Προτείνεται από την ΕΟΜΙΦΝΕ αλλά και από τις εταιρείες γαστρεντερολογίας διεθνώς να γίνεται αυτή η εξέταση για προληπτικούς λόγους. Πολλές φορές μπορεί και να μην έχουμε κανένα σύμπτωμα, αλλά πρέπει να κάνουμε την εξέταση, προληπτικά. Αυτό μας βοηθάει στην έγκαιρη διάγνωση του καρκίνου του παχέος εντέρου. Αυτό, προκαλείται από πολύποδες οι οποίοι ίσως να μην δίνουν συμπτώματα αλλά εάν εντοπιστούν έγκαιρα, να προλάβουμε να τους αφαιρέσουμε».
Σύμφωνα με τον κ. Βιάζη, η ακριβής αιτιοπαθογένεια των ΙΦΝΕ δεν είναι γνωστή. Η τρέχουσα θεωρία υποστηρίζει ότι για τα νοσήματα αυτά υπάρχει κάποια γενετική προδιάθεση και γίνεται προσπάθεια να σχετιστούν με συγκεκριμένα γονίδια, όμως δυστυχώς ακόμα δεν γνωρίζουμε ποια γονίδια είναι αυτά.
Παράλληλα παίζουν ρόλο και περιβαλλοντικοί παράγοντες, δεδομένου ότι τα νοσήματα αυτά εμφανίζονται συχνότερα σε «δυτικού τύπου» κοινωνίες. Η κατανάλωση επεξεργασμένων τροφίμων, περιβαλλοντικοί ρύποι, το κάπνισμα, το έντονο stress, οι συχνές λοιμώξεις και η αλόγιστη χρήση αντιβιοτικών ιδιαίτερα στη βρεφική και πρώιμη παιδική ηλικία έχουν ενοχοποιηθεί ως επιβαρυντικοί περιβαλλοντικοί παράγοντες για την εμφάνιση των ΙΦΝΕ. Αντίθετα η κατανάλωση φυτικών ινών και ο θηλασμός φαίνεται να δρουν προστατευτικά.
Ωστόσο, στην φαρέτρα της πρόληψης, υπάρχουν πολλές εξετάσεις και σύγχρονη τεχνολογία που μπορούν να βοηθήσουν στην έγκαιρη πρόληψη.
«Ακόμα και υπερηχογράφημα μπορεί να δείξει. Το πρόβλημα. Ακολουθούν οι απεικονιστικές εξετάσεις, οι εξετάσεις αίματος κ.λπ. που μπορούν να δείξουν αν υπάρχει κάποιο πρόβλημα. Σε κάθε περίπτωση, καλό είναι να απευθυνόμαστε στον ειδικό γιατρό, προκειμένου να εκτιμήσει σωστά ποιοι ασθενείς πρέπει να υποβληθούν σε ποια εξέταση, γιατί καταλαβαίνετε ότι δεν μπορούμε να το γενικεύσουμε και δεν μπορούμε να πούμε ότι όλοι πρέπει να υποβληθούν στις ίδιες εξετάσεις¨.
Τέλος, να σημειωθεί ότι η Ρόδος, επιλέχθηκε για το συνέδριο αυτό λόγω των υποδομών της, των μεγάλων συνεδριακών χώρων που διαθέτει αλλά και της πρόσβασης με τις πτήσεις από την πρωτεύουσα.
«Υπάρχουν σύγχρονα ξενοδοχεία με μεγάλους συνεδριακούς χώρους που μπορούν να φιλοξενήσουν ένα τέτοιο συνέδριο 600 περίπου ατόμων. Από την άλλη, η Ρόδος είναι πολύ όμορφος προορισμός, προσφέρει εκτός από τις υποδομές και το περιθώριο για ανάπαυση και διακοπές στους συνέδρους…» κατέληξε ο κ. Βιάζης.

Νικόλαος Βιάζης: «Η έγκαιρη πρόληψη μπορεί να οδηγήσει στην κατάλληλη θεραπεία»

Το συνέδριο συγκεντρώνει διακεκριμένους Έλληνες και διεθνείς επιστήμονες, οι οποίοι θα παρουσιάσουν τις νεότερες εξελίξεις στη διάγνωση, παρακολούθηση και θεραπευτική αντιμετώπιση των Ιδιοπαθών Φλεγμονωδών Νόσων του Εντέρου. Το επιστημονικό πρόγραμμα έχει σχεδιαστεί με στόχο να ανταποκριθεί στις σύγχρονες ανάγκες της κλινικής πράξης, καλύπτοντας ένα ευρύ φάσμα θεμάτων, όπως οι νεότερες θεραπευτικές στρατηγικές και οι βιολογικοί παράγοντες, η εξατομικευμένη ιατρική και η έννοια της βαθιάς ύφεσης, η διατροφή και ο ρόλος της στη διαχείριση της νόσου, η αντιμετώπιση της ανθεκτικής ΙΦΝΕ, καθώς και οι σύγχρονες ενδοσκοπικές τεχνικές και οι εξελίξεις στις κατευθυντήριες οδηγίες.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη γεφύρωση της θεωρητικής γνώσης με την καθημερινή κλινική πράξη, μέσα από στρογγυλά τραπέζια, παρουσιάσεις κλινικών διλημμάτων και δεδομένων πραγματικής ζωής, καθώς και μέσα από κλινικά φροντιστήρια με πρακτικό προσανατολισμό, όπως η χρωμοενδοσκόπηση στην επιτήρηση των ασθενών με ΙΦΝΕ. Παράλληλα, σημαντική θέση στο πρόγραμμα κατέχουν η ποιότητα ζωής των ασθενών και η αξιολόγηση των αποτελεσμάτων μέσα από patient-reported outcomes, αναδεικνύοντας τη σύγχρονη ανθρωποκεντρική προσέγγιση στη θεραπεία.

Το συνέδριο διαθέτει έντονο διεθνή χαρακτήρα, με τη συμμετοχή διακεκριμένων ομιλητών από το εξωτερικό και την ανάπτυξη σημαντικών επιστημονικών συνεργασιών. Ξεχωρίζει η κοινή συνεδρία με την Ιταλική Εταιρεία ΙΦΝΕ, κατά την οποία παρουσιάζονται σύνθετες κλινικές περιπτώσεις και σύγχρονες θεραπευτικές προσεγγίσεις, ενισχύοντας τον επιστημονικό διάλογο και την ανταλλαγή εμπειρίας σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Παράλληλα, διεθνείς ειδικοί παρουσιάζουν τις τελευταίες εξελίξεις σε τομείς αιχμής, όπως οι καινοτόμες θεραπευτικές στρατηγικές, οι νέες κλινικές μελέτες και η διαχείριση σύνθετων περιπτώσεων.

Το 24ο Πανελλήνιο Συνέδριο ΙΦΝΕ φιλοδοξεί να αποτελέσει σημείο αναφοράς για την επιστημονική κοινότητα με την ανάδειξη των σύγχρονων εξελίξεων και της σημασίας της έγκαιρης διάγνωσης και ορθής διαχείρισης των ΙΦΝΕ με στόχο πάντα τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών.

Ο Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου Νικόλαος Βιάζης
Συντονιστής Διευθυντής, Γαστρεντερολογικού Τημήματος Γενικού Νοσοκομείου Αθηνών «Ο Ευαγγελισμός»

και η Πρόεδρος της Οργανωτικής Επιτροπής κα. Μαρία Τζουβαλά
Συντονίστρια Διευθύντρια του Γαστρεντερολογικού Τμήματος, Γενικού Νοσοκομείου Νίκαια-Πειραιάς, «Άγιος Παντελεήμων»,

θα είναι διαθέσιμοι για δηλώσεις στο Συνεδριακό Κέντρο του ξενοδοχείου Rhodos Palace, την Πέμπτη 23 Απριλίου και ώρα 18:00.

Την ίδια ημέρα και ώρα 19.30 θα πραγματοποιηθεί και η εναρκτήρια ομιλία του συνεδρίου με τίτλο «Η ΜΕΣΝΗ απειλεί τους ασθενείς με ΙΦΝΕ;», η οποία θα δοθεί από τον Πρόεδρο του Εθνικού Οργανισμού Μεταμοσχεύσεων, Καθηγητή κ. Γ. Παπαθεοδωρίδη.

Το 24ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ιδιοπαθών Φλεγμονωδών Νόσων του Εντέρου στη Ρόδο