Χιλιάδες ιδιοκτήτες οικοπέδων και αγροτεμαχίων που είχαν κερδίσει τις υποθέσεις τους στις επιτροπές αντιρρήσεων παρέμεναν εγκλωβισμένοι επειδή οι δασικοί χάρτες δεν ενημερώνονταν από τις αρμόδιες υπηρεσίες.

Η νέα διάταξη του άρθρου 93 του νόμου 5299/2026, που δημοσιεύθηκε τον Μάιο, επιχειρεί τώρα να λύσει αυτό ακριβώς το πρόβλημα, ανοίγοντας τον δρόμο για πωλήσεις, γονικές παροχές, δωρεές, διανομές και άλλες μεταβιβάσεις ακόμη και πριν ολοκληρωθεί η αναμόρφωση των δασικών χαρτών από τις Δασικές Υπηρεσίες.

Η ρύθμιση αφορά κυρίως περιπτώσεις εκτάσεων που είχαν περιληφθεί ή χαρακτηριστεί ως δασικές στους χάρτες, αλλά οι ιδιοκτήτες τους είχαν τελικά δικαιωθεί από τις Επιτροπές Εξέτασης Αντιρρήσεων ή μέσω διαδικασίας αναμόρφωσης. Μέχρι σήμερα, παρά τη δικαίωση των πολιτών, οι μεταβιβάσεις παρέμεναν μπλοκαρισμένες έως ότου ολοκληρωθεί η διαδικασία αναμόρφωσης και κύρωσης του δασικού χάρτη από τις αρμόδιες δασικές υπηρεσίες και τον Γενικό Γραμματέα Δασών.

Αυτό στην πράξη σήμαινε ότι ακόμη και όταν μία έκταση είχε ουσιαστικά πάψει να θεωρείται δασική, το ακίνητο συνέχιζε να εμφανίζεται ως δασικό στις συναλλαγές επειδή η απόφαση δεν είχε ενσωματωθεί στον κυρωμένο χάρτη.

Το αποτέλεσμα ήταν να μπλοκάρονται συμβόλαια, αγοραπωλησίες, γονικές παροχές και δωρεές, με πολλούς ιδιοκτήτες να περιμένουν επί χρόνια την ολοκλήρωση της διαδικασίας από τα Δασαρχεία.

Η ρύθμιση αφορά τόσο εκτάσεις που βρίσκονται σε ανάρτηση όσο και σε ήδη κυρωμένους δασικούς χάρτες, αρκεί να έχουν γίνει δεκτές αντιρρήσεις ή αιτήματα αναμόρφωσης. Με τη νέα διαδικασία δεν θα απαιτείται πλέον να έχει ολοκληρωθεί η ενημέρωση του δασικού χάρτη για να γίνει συμβόλαιο.

Αντί για το πιστοποιητικό της Δασικής Υπηρεσίας, θα μπορεί να επισυνάπτεται στο συμβόλαιο η απόφαση της Επιτροπής Εξέτασης Αντιρρήσεων ή η απόφαση αναμόρφωσης του δασικού χάρτη μαζί με τον αριθμό διαδικτυακής ανάρτησης (ΑΔΑ) στη «Διαύγεια» και σχετικό τοπογραφικό διάγραμμα εξαρτημένων συντεταγμένων ΕΓΣΑ που θα πιστοποιεί ότι πρόκειται για το ίδιο ακίνητο. Τα έγγραφα αυτά θα είναι υποχρεωτικά, καθώς χωρίς αυτά το συμβόλαιο θα θεωρείται άκυρο.

Ουσιαστικά, η διάταξη παρακάμπτει τη μεγάλη καθυστέρηση των Δασαρχείων στην αναμόρφωση των χαρτών και επιτρέπει στους πολίτες να αξιοποιήσουν άμεσα την περιουσία τους χωρίς να περιμένουν πότε οι υπηρεσίες θα ολοκληρώσουν τις διαδικασίες. Παράλληλα, εκτιμάται ότι θα μειωθεί και η πίεση προς τις Δασικές Υπηρεσίες, καθώς οι ενδιαφερόμενοι δεν θα χρειάζεται πλέον να περιμένουν την οριστική ενημέρωση των χαρτών για να προχωρήσουν σε συμβολαιογραφικές πράξεις.

Η ρύθμιση αφορά χιλιάδες ιδιοκτήτες οικοπέδων, αγροτεμαχίων και άλλων εκτάσεων σε όλη τη χώρα που είχαν χαρακτηριστεί λανθασμένα ως δασικές αλλά είχαν δικαιωθεί στις επιτροπές αντιρρήσεων ή μέσω διαδικασίας αναμόρφωσης των χαρτών.

Οι ενδιαφερόμενοι που έχουν ήδη δικαιωθεί θα πρέπει πλέον να απευθυνθούν σε μηχανικό και συμβολαιογράφο ώστε να συγκεντρώσουν την απόφαση που τους δικαιώνει, τον αριθμό ανάρτησης στη «Διαύγεια» και το σχετικό τοπογραφικό διάγραμμα προκειμένου να προχωρήσουν σε μεταβιβαστικά συμβόλαια.

Το θέμα είχε τεθεί και στη Βουλή κατά τη συζήτηση του νομοσχεδίου, με τον πρόεδρο της ΠΟΜΙΔΑ Στράτος Παραδιάς να επισημαίνει ότι χιλιάδες πολίτες είχαν δικαιωθεί αλλά παρέμεναν εγκλωβισμένοι επειδή οι αποφάσεις δεν είχαν ενσωματωθεί εγκαίρως στους δασικούς χάρτες. Σύμφωνα με όσα ανέφερε στην αρμόδια επιτροπή της Βουλής, η νέα διάταξη επιτρέπει πλέον να ξεμπλοκάρουν πωλήσεις, διανομές, δωρεές και γονικές παροχές χωρίς να απαιτείται η ολοκλήρωση της αναμόρφωσης των χαρτών.

Η ΠΟΜΙΔΑ ζητά πάντως να επεκταθεί η ρύθμιση και σε περιπτώσεις όπου έχουν κατατεθεί αιτήματα αναμόρφωσης βάσει οικοδομικών αδειών ή διαδικασιών εποικισμού, ώστε να ξεμπλοκάρουν ακόμη περισσότερες ιδιοκτησίες που παραμένουν εγκλωβισμένες στους δασικούς χάρτες.

Πηγή: newmoney.gr

Ακίνητα: «Ξεπαγώνουν» χιλιάδες αγοραπωλησίες και γονικές παροχές που μπλόκαραν στα Δασαρχεία

Ετσι, εύλογα τίθεται το ερώτημα: ποια είναι τα επόμενα βήματα μετά την απόρριψη της αντίρρησης επί του δασικού χάρτη; «ΤΑ ΝΕΑ» με τη βοήθεια της τοπογράφου – μηχανικού Γραμματής Μπακλατσή παρουσιάζουν μέσα από 10+1 ερωτήσεις – απαντήσεις όλες τις πληροφορίες που πρέπει να έχουν υπόψη τους οι ενδιαφερόμενοι προκειμένου να μη χαθούν περιουσίες.

1) Ποια είναι η κίνηση που πρέπει να κάνει ένας ιδιοκτήτης αμέσως μετά την απόρριψη της αντίρρησης από την Επιτροπή Εξέτασης Αντιρρήσεων κατά δασικού χάρτη;

Οι ιδιοκτήτες ακινήτων πρέπει να έχουν υπόψη τους πως όταν η Επιτροπή Εξέτασης Αντιρρήσεων (ΕΠΕΑ) απορρίψει την αντίρρηση στους δασικούς χάρτες, υπάρχουν ακόμη ορισμένα βήματα που μπορεί να κάνουν, στην προσπάθειά τους να αποχαρακτηρίσουν μια έκταση. Ποια είναι αυτά;

Να υποβάλουν αίτημα πρόδηλου σφάλματος για την αναμόρφωση του δασικού χάρτη.
Να προσφύγουν στο Διοικητικό Δικαστήριο (για την ακύρωση της απόφασης).
2) Πώς μπορεί ένας ιδιοκτήτης να μάθει τι ακριβώς τον συμφέρει να κάνει;

Το πρώτο πράγμα που πρέπει να κάνει είναι να πάρει την απόφαση της Επιτροπής, όπως αυτή δημοσιεύθηκε στη Διαύγεια. Στη συνέχεια, θα πρέπει να συμβουλευτεί δασολόγο για να ελέγξει αν υφίσταται λάθος στην κρίση της Επιτροπής ως προς τον πραγματικό χαρακτήρα της έκτασης στον ιστορικό χάρτη αλλά και στον χάρτη του Κτηματολογίου (2007-2009).

Καλό είναι να συμβουλευτεί και τοπογράφο μηχανικό για τη χαρτογραφική ορθότητα και τα πολύγωνα του χάρτη. Ετσι, σε περίπτωση που υπάρχουν επαρκή στοιχεία, κατατίθεται στη Διεύθυνση Δασών αίτηση αναμόρφωσης του δασικού χάρτη λόγω πρόδηλου σφάλματος.

3) Τι σημαίνει «αναμόρφωση του δασικού χάρτη»;

Ο ενδιαφερόμενος ιδιοκτήτης θα πρέπει να γνωρίζει πως μετά την απόφαση της Επιτροπής Εξέτασης Αντιρρήσεων και την ανάρτησή της στη Διαύγεια η απόφαση αποστέλλεται στη Δασική Υπηρεσία και ο δασικός χάρτης διορθώνεται/αναμορφώνεται σύμφωνα με την απόφαση. Στη συνέχεια, ο χάρτης κυρώνεται οριστικά για την περιοχή. Στην περίπτωση που οι αντιρρήσεις απορριφθούν, τότε στην αναμόρφωση του χάρτη οι εκτάσεις θα εμφανιστούν οριστικά ως δασικές.

4) Ποια έγγραφα είναι καλό να έχει συγκεντρώσει ο ενδιαφερόμενος ιδιοκτήτης πριν υποβάλει αίτηση πρόδηλου σφάλματος;

Πολύ σημαντικό πριν καταθέσει κάποιος αίτηση για αναμόρφωση του δασικού χάρτη είναι να έχει τα εξής έγγραφα: τεχνική έκθεση – φωτοερμηνεία δασολόγου. Σύγχρονο τοπογραφικό διάγραμμα εξαρτημένο σε ΕΓΣΑ ’87. Παλιές αεροφωτογραφίες (1945, 1960, 1975) και παλιούς τίτλους ιδιοκτησίας.

5) Ποια είναι τα απαιτούμενα δικαιολογητικά που πρέπει να κατατεθούν;

Τα απαιτούμενα δικαιολογητικά είναι: αίτηση προς τη Διεύθυνση Δασών. Συμβόλαιο της ιδιοκτησίας. Εντυπο Ε9. Φωτοτυπία ταυτότητας. Συντεταγμένες της έκτασης σε ΕΓΣΑ ’87. Εγγραφα της διοίκησης (π.χ. παραχωρητήριο, πράξη χαρακτηρισμού κ.λπ.).

6) Πότε πρέπει να γίνει προσφυγή στο Διοικητικό Δικαστήριο;

Η προσφυγή στο Διοικητικό Δικαστήριο για τους δασικούς χάρτες δεν γίνεται αμέσως μετά την απόρριψη της αντίρρησης, αλλά όταν ολοκληρωθεί η διαδικασία της αναμόρφωσης και κύρωσης του χάρτη.

7) Αρα ποια είναι τα στάδια / βήματα;

Δημοσιεύεται στη Διαύγεια η απορριπτική απόφαση της αντίρρησης από την Επιτροπή Εξέτασης Αντιρρήσεων.
Η Δασική Υπηρεσία αναμορφώνει τον δασικό χάρτη σύμφωνα με την απόφαση.
Ο χάρτης κυρώνεται και δημοσιεύεται σε ΦΕΚ.
Από την ημέρα δημοσίευσης αρχίζει η προθεσμία για δικαστική προσφυγή.
Υπάρχει προθεσμία 60 ημερών για αίτηση ακύρωσης στο Συμβούλιο της Επικρατείας.
8) Τι πρέπει να προσέξουν οι ενδιαφερόμενοι ιδιοκτήτες;

Πολλοί ιδιοκτήτες χάνουν το δικαίωμα αίτησης ακύρωσης, γιατί δεν παρακολουθούν πότε αναμορφώνεται και κυρώνεται ο δασικός χάρτης. Επομένως, ο ιδιοκτήτης πρέπει να παρακολουθεί στενά όλη τη διαδικασία.

9) Ποιος ιδιοκτήτης έχει τις περισσότερες πιθανότητες να βγει κερδισμένος;

Ο αποχαρακτηρισμός μιας έκτασης που μπήκε στον δασικό χάρτη ως δασική είναι γενικά δύσκολη υπόθεση, αλλά η δυσκολία εξαρτάται από ορισμένα βασικά στοιχεία.

Α) Από τον χαρακτηρισμό στον δασικό χάρτη

Εδώ, η δυσκολία αλλάζει ανάλογα με τον κωδικό.

ΔΔ (δάσος παλιά και σήμερα) → πολύ δύσκολος αποχαρακτηρισμός.
ΔΑ (δάσος παλιά – αγρός σήμερα) → δύσκολος, αλλά γίνεται σε ορισμένες περιπτώσεις.
ΑΔ (αγρός παλιά – δάσος σήμερα) → πιο εύκολος αποχαρακτηρισμός.
ΑΑ (αγρός παλιά και σήμερα) → συνήθως δεν υπάρχει θέμα.
Β) Από το τι δείχνουν οι αεροφωτογραφίες του 1945

Αυτό είναι το πιο σημαντικό στοιχείο. Ειδικότερα:

Αν το 1945 φαίνεται καλλιέργεια / χωράφι, υπάρχουν πολλές πιθανότητες.
Αν το 1945 φαίνεται δασική βλάστηση, οι πιθανότητες μειώνονται σημαντικά.
Γ) Από τους παλιούς τίτλους ιδιοκτησίας

Στην περίπτωση αυτή, βοηθά ιδιαίτερα το αν υπάρχουν συμβόλαια πριν από το 1900, καθώς και πριν από το 1945 ή το 1960.

Δ) Από τις παλιές δηλώσεις καλλιέργειας

Ε) Από τη σημερινή χρήση της έκτασης

Θα πρέπει να ξεκαθαριστεί αν υπάρχει σήμερα καλλιέργεια, αν καλλιεργείται για πολλά χρόνια ή αν υπάρχουν παλιές ελιές ή άλλη αγροτική χρήση.

10) Ποιες ενέργειες πρέπει να κάνει ένας ιδιοκτήτης εάν απορριφθεί το αίτημά του λόγω δασικής έκτασης;

Στην περίπτωση που το Κτηματολόγιο απορρίψει το δικαίωμά του στις αρχικές εγγραφές επειδή η έκταση εμφανίζεται ως δασική, τότε υπάρχουν συγκεκριμένες ενέργειες που πρέπει να γίνουν. Αυτές είναι:

Α) Ελεγχος του λόγου απόρριψης

Πρέπει να εξεταστεί ακριβώς τι αναφέρει η απόφαση του Κτηματολογίου. Συνήθως αναγράφεται ότι:

η έκταση εμφανίζεται ως δασική στον δασικό χάρτη.
ανήκει στο ελληνικό Δημόσιο λόγω δασικού χαρακτήρα.
Αυτό σημαίνει ότι το Κτηματολόγιο βασίστηκε στον αναρτημένο δασικό χάρτη, επειδή δεν είχε ακόμη κυρωθεί.

Β) Διόρθωση εγγραφής μετά την κύρωση του δασικού χάρτη

Αν μετά την ανάρτηση αλλάξει ο χαρακτηρισμός της έκτασης (π.χ. έγινε δεκτή αντίρρηση), τότε μπορεί να γίνει αίτηση διόρθωσης εγγραφής στο Ελληνικό Κτηματολόγιο.

Γ) Αίτηση ακύρωσης στο Συμβούλιο της Επικρατείας

Αν κερδηθεί η υπόθεση και η έκταση πάψει να θεωρείται δασική, τότε διορθώνεται και το Κτηματολόγιο.

Δ) Αγωγή ιδιοκτησίας κατά του ελληνικού Δημοσίου

Αυτό γίνεται όταν υπάρχουν ισχυροί τίτλοι ιδιοκτησίας και το Δημόσιο δηλώνει την έκταση ως δασική.

11) Ποια είναι τα λάθη που διορθώνονται;

Είναι:

Σφάλματα στα χαρτογραφικά υπόβαθρα.
Λάθος τοποθέτηση θεματικών οριογραμμών.
Παράλειψη ή λανθασμένη απεικόνιση θεματικών εκτάσεων.
Λάθος εγγραφές στοιχείων (αντιστοίχισης).
Τροποποιημένα στοιχεία λόγω επεξεργασίας εικόνας σε διαβαθμισμένες περιοχές.
Συμπερίληψη πεδινών χορτολιβαδικών, βραχωδών ή πετρωδών εκτάσεων.
Συμπερίληψη χορτολιβαδικών ή βραχωδών εκτάσεων αναγνωρισμένων ως ιδιωτικών.
Συμπερίληψη τεχνητών δασικών φυτειών ως δασικών εκτάσεων.
Παράλειψη απεικόνισης πράξεων της διοίκησης πριν από την κύρωση του δασικού χάρτη.

Πηγή: in.gr

Δασικοί χάρτες: Τα επόμενα βήματα μετά την απόρριψη της αντίρρησης

Όπως επισημαίνει στην ερώτηση της η βουλευτής Δωδεκανήσου, η ολοκλήρωση των δασικών χαρτών αποτελεί κρίσιμη μεταρρύθμιση για τη χώρα, καθώς διασφαλίζει τη συνταγματική προστασία του δασικού πλούτου, ενισχύει τη νομική ασφάλεια των συναλλαγών και συμβάλλει στην ορθολογική χωρική ανάπτυξη. Προς αυτή την κατεύθυνση, το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας έχει αναλάβει σημαντικές πρωτοβουλίες τα τελευταία έτη, ειδικότερα με το νόμο 4685/2020.

Στο πλαίσιο αυτό, στα Δωδεκάνησα λειτουργούν σήμερα πέντε Επιτροπές Εξέτασης Αντιρρήσεων, οι οποίες καλούνται να διαχειριστούν περίπου 7.300 αιτήσεις αντιρρήσεων και αποδοχής πρόδηλων σφαλμάτων. Ωστόσο, ο αυξημένος όγκος υποθέσεων, σε συνδυασμό με τη νησιωτικότητα και τις αντικειμενικές δυσκολίες στελέχωσης, δημιουργεί καθυστερήσεις στη διαδικασία εξέτασης, παρά τις εργώδεις προσπάθειες των μελών των Επιτροπών.

Η Μίκα Ιατρίδη επισημαίνει ότι οι καθυστερήσεις αυτές έχουν άμεσες επιπτώσεις στην οικονομική δραστηριότητα, στις μεταβιβάσεις ακινήτων και στη συνοχή των τοπικών κοινωνιών των νησιών και ζητά τη διερεύνηση της αύξησης του αριθμού των Επιτροπών Εξέτασης Αντιρρήσεων στα Δωδεκάνησα, τη διασφάλιση άμεσης αναπλήρωσης και πλήρους στελέχωσης των υφιστάμενων Επιτροπών, καθώς και ειδική μέριμνα για νησιωτικές περιοχές με αυξημένο αριθμό αντιρρήσεων, ώστε οι διαδικασίες να ολοκληρώνονται το συντομότερο δυνατόν.

Την άμεση ανάγκη ενίσχυσης των Επιτροπών Εξέτασης Αντιρρήσεων για τους δασικούς χάρτες στα Δωδεκάνησα, έθεσε στον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας η Μίκα Ιατρίδη

Σήμερα είναι μπλοκαρισμένες χιλιάδες εκτάσεις λόγω δασικών χαρτών και Κτηματολογίου. Αυτό συμβαίνει διότι  χιλιάδες ιδιοκτησίες εμφανίζονται ως δασικές που ανήκουν στο ελληνικό Δημόσιο, ενώ οι ενδιαφερόμενοι ιδιοκτήτες πρέπει να αποδείξουν ότι το σπίτι τους, το οικόπεδο και το χωράφι τους ανήκουν σε αυτούς.

Ολη αυτή η κατάσταση προκαλεί πολλές εμπλοκές διότι ώσπου να ξεκαθαρίσει το ιδιοκτησιακό καθεστώς απαγορεύεται κάθε μεταβίβαση, έκδοση οικοδομικής αδείας, ακόμα και καλλιέργειας, αφού για το Δημόσιο ο ιδιοκτήτης θεωρείται ότι είναι «καταπατητής». Και αυτός είναι ο λόγος που το ΥΠΕΝ έφερε νέες νομοθετικές ρυθμίσεις, οι οποίες ψηφίστηκαν πρόσφατα στο νομοσχέδιο για την «ψηφιακή ενίσχυση της οδικής ασφάλειας».

Ωστόσο, στην πράξη και αυτές οι νέες ρυθμίσεις δεν επιλύουν το μεγάλο πρόβλημα της απώλειας περιουσίας για χιλιάδες ιδιοκτήτες ακινήτων που δεν δικαιώνονται οι ενστάσεις τους από τις Επιτροπές Αντιρρήσεων και από τις Διευθύνσεις Δασών.

Η εκτίμηση είναι πως μέχρι σήμερα, από την εξέταση των περίπου 400.000 αντιρρήσεων που έκαναν ιδιοκτήτες ακινήτων πάνω από το 50% αυτών έχει απορριφθεί πανελλαδικά, ενώ σε ορισμένες περιοχές, όπως σε Λάρισα, Κυκλάδες και Πελοπόννησο, τα ποσοστά των απορρίψεων από τις επιτροπές αγγίζουν το 80%. Τυπικά, αυτό σημαίνει πως στο κλείσιμο του Κτηματολογίου εκατομμύρια εκτάσεις θα καταγραφούν υπέρ του ελληνικού Δημοσίου και περιουσίες θα χαθούν.

«ΤΑ ΝΕΑ» με τη βοήθεια της Γραμματής Μπακλατσή παρουσιάζουν μέσα από 10 ερωτήσεις-απαντήσεις όλες τις πληροφορίες που πρέπει να έχουν οι ιδιοκτήτες ακινήτων προκειμένου να ξέρουν πώς να κινηθούν και να μειώσουν – όσο γίνεται – τον κίνδυνο απώλειας των περιουσιακών τους στοιχείων.

Ποιοι ιδιοκτήτες κινδυνεύουν να χάσουν τα ακίνητά τους λόγω της διασταύρωσης των δασικών χαρτών με το Κτηματολόγιο;

Είναι αυτοί που κινδυνεύει η ιδιοκτησία τους να χαρακτηριστεί «αγνώστου ιδιοκτήτη» και επομένως να περιέλθει στο ελληνικό Δημόσιο. Πρόκειται για ιδιοκτήτες που:

n Δεν έχουν συμβόλαια κυριότητας και δηλώνουν την ιδιοκτησία τους με χρησικτησία, ενώ φαίνεται ως δασική έκταση.

n Αμέλησαν να κάνουν εμπρόθεσμα αντίρρηση κατά του δασικού χάρτη.

n Εκαναν στο «περίπου» εντοπισμό του ακινήτου στον χάρτη του Κτηματολογίου.

n Υπέβαλαν ανακριβείς ή εσφαλμένες δηλώσεις ιδιοκτησίας, που οδηγούν στην αδυναμία αντιστοίχισης συμβολαίου και ακριβούς θέσης του ακινήτου στο Κτηματολόγιο.

n Δεν δήλωσαν έγκαιρα το ακίνητό τους στο Κτηματολόγιο πριν από την οριστικοποίηση των αρχικών (πρώτων) εγγραφών, με συνέπεια αυτό να χαρακτηριστεί «αγνώστου ιδιοκτήτη».

Ποιες ιδιοκτησίες ξεμπλοκάρουν με τις νέες νομοθετικές ρυθμίσεις;

Για να γίνει αυτό, πρέπει να συντρέχουν συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Ποιες είναι αυτές;

n Να υφίσταται απόφαση Επιτροπής Εξέτασης Αντιρρήσεων, με την οποία έγινε δεκτή η υποβληθείσα αντίρρηση κατά του δασικού χάρτη. Επιπλέον, να έχουν παρέλθει δύο μήνες από την έκδοσή της ή να έχει εκδοθεί απόφαση με την οποία εγκρίνεται η αναμόρφωση του κυρωμένου δασικού χάρτη, με την εξαίρεση από αυτόν των εκτάσεων όπου βρίσκονται οι ιδιοκτησίες ως μη υπαγόμενων στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας.

n Οι ιδιοκτησίες να βρίσκονται σε περιοχές για τις οποίες υπάρχει εγκεκριμένη πολεοδομική μελέτη, σχέδιο πόλεως ή πράξη οριοθέτησης οικισμού.

n Να βρίσκονται σε περιοχές που εξαιρέθηκαν της ανάρτησης του δασικού χάρτη και να προσκομίζεται πράξη με την οποία χαρακτηρίζεται η έκταση (ή οι εκτάσεις) μη υπαγόμενη (υπαγόμενες) στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας, καθώς και να υπάρχουν πιστοποιητικά τελεσιδικίας αυτής.

n Οι ιδιοκτησίες να βρίσκονται εντός περιοχών κυρωμένου δασικού χάρτη που δεν σημαίνονται ως δάσος, δασική έκταση κ.λπ., και να προσκομίζεται προς απόδειξη απόσπασμα δασικού χάρτη.

n Να βρίσκονται σε περιοχές οι οποίες έχουν  εξαιρεθεί από την ανάρτηση του δασικού χάρτη ή και τον κυρωμένο δασικό χάρτη, επειδή δεν υπάγονται στις εκτάσεις του «σκληρού πυρήνα» του δασικού νόμου (σ.σ.: Ν. 998/1979).

Τι άλλο;

n Να υπάγονται στις περιπτώσεις της νομοθεσίας για τις οποίες δεν υφίσταται δικαίωμα κυριότητας ή νομής του ελληνικού Δημοσίου. Αφορά εκτάσεις για τις οποίες έχουν εκδοθεί δικαστικές αποφάσεις, «κατέχονται προ της 1ης Ιανουαρίου 1967 υπό φυσικών ή νομικών προσώπων», έχει κριθεί ο αγροτικός χαρακτήρας τους κ.ά., και να προσκομίζεται σχετική βεβαίωση δασάρχη.

n Να βρίσκονται σε εκτάσεις για τις οποίες έχει ανακληθεί ή τροποποιηθεί απόφαση κήρυξής τους ως αναδασωτέας για οποιαδήποτε πραγματική ή νομική αιτία και προσκομίζεται αντίγραφο στο ΦΕΚ της σχετικής απόφασης του γενικού γραμματέα της οικείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης.

Τι ισχύει με τις νέες διατάξεις για τα «αγνώστου ιδιοκτήτη» ακίνητα που ανήκουν στο Δημόσιο ως «δασικά»;

Για τα ακίνητα που είναι καταχωρημένα στο Κτηματολόγιο ως «αγνώστου ιδιοκτήτη», οι νέες ρυθμίσεις εισάγουν διαδικασία εξωδικαστικής διόρθωσης των εγγραφών.

Τι σημαίνει αυτό;

Με τις νέες διατάξεις, η ίδια δήλωση θα ενέχει θέση αίτησης διόρθωσης προδήλου σφάλματος που θα εξετάζεται από το Κτηματολογικό Γραφείο, όταν συντρέχουν οι προϋποθέσεις.

Ειδικότερα, για τα ακίνητα που έχουν καταχωρηθεί στον δασικό χάρτη με δικαιούχο κυριότητας το Δημόσιο, οι νέες διατάξεις προβλέπουν ότι ο ιδιοκτήτης θα μπορεί να προσκομίσει στο Κτηματολογικό Γραφείο (σε όσες περιπτώσεις δεν έχει προσκομιστεί στο Γραφείο Κτηματογράφησης) την απόφαση με την οποία έγινε δεκτή προβληθείσα  αντίρρηση κατά του δασικού χάρτη από την Επιτροπή Εξέτασης Αντιρρήσεων, έως την έκδοση της απόφασης του προϊσταμένου για την αποδοχή ή την απόρριψη του αιτήματος διόρθωσης.

Ποια ακίνητα δεν έχουν πρόβλημα με το Κτηματολόγιο και άρα μπορούν άμεσα να μεταβιβαστούν (πώληση, γονική παροχή, δωρεά κ.ά.);

Μπορούν να μεταβιβαστούν τα ακίνητα που βρίσκονται σε περιοχές εντός οικισμού ή εντός σχεδίου πόλης, καθώς και όλα τα αγροτεμάχια που βρίσκονται εκτός σχεδίου και φαίνονται στους μερικά κυρωμένους δασικούς χάρτες ως ΑΑ, δηλαδή «Αλλης μορφής έκταση» στον ιστορικό χάρτη έτους 1945 και «Αλλης μορφής έκταση» στον ορθοφωτοχάρτη του Κτηματολογίου έτους 2007-2009. Κοινώς αυτές μόνο οι περιοχές δεν υπόκεινται στη δασική νομοθεσία.

Τι προβλέπεται για τις κληρονομιές;

Επιτρέπονται οι αποδοχές κληρονομιάς όλων των ακινήτων, διότι δεν απαιτείται τοπογραφικό διάγραμμα και βεβαίωση μηχανικού ότι δεν υπόκειται στη δασική νομοθεσία το ακίνητο.

Πότε θα μπορέσουν να μεταβιβαστούν και τα υπόλοιπα εκτός σχεδίου ακίνητα  για τα οποία έχουν γίνει αντιρρήσεις κατά του δασικού χάρτη;

Αυτό θα καταστεί εφικτό μόλις συνεδριάσουν οι Επιτροπές Αντιρρήσεων, που είναι τριμελείς, και αποτελούνται από δικηγόρο, δασολόγο και μηχανικό. Με βάση τα όσα προβλέπονται, κάθε αντίρρηση εξετάζεται και βγαίνει απόφαση που δημοσιεύεται στη Διαύγεια. Σε περίπτωση θετικής απόφασης, η έκταση αποδεσμεύεται και είναι άμεσα μεταβιβάσιμη, διορθώνεται και η αρχική εγγραφή στο Κτηματολόγιο και μπορεί να εκδοθεί οικοδομική άδεια.

Τι γίνεται με όσους υπέβαλαν εμπρόθεσμα αντίρρηση και η έκτασή τους χαρακτηρίστηκε δασική ή χορτολιβαδική;

Δεν μπορούν να υποβάλουν αντίρρηση εκπρόθεσμα.

Δεν υπάρχει καμία άλλη δυνατότητα;

Μόνο σε περίπτωση που υπάρχουν στοιχεία που αποδεικνύουν ότι στον χάρτη χαρακτηρίστηκε λανθασμένα η έκτασή τους δασική μπορούν να υποβάλουν αίτημα προδήλου σφάλματος ζητώντας την αναμόρφωση του χάρτη.

Πηγή: in.gr

Πώς βγαίνουν ακίνητα από τους δασικούς χάρτες

Μια πολύ χαρακτηριστική περίπτωση είναι η Χαλκιδική – περιοχή με πλούσιο δασικό περιβάλλον και περισσότερες από 10.400 αντιρρήσεις κατά του δασικού χάρτη. Σε μια πρόσφατη συνάντηση που έγινε στη Βόρεια Ελλάδα, με εκπροσώπους από τις δασικές υπηρεσίες και το υπουργείο Περιβάλλοντος, ο προϊστάμενος της Διεύθυνσης Δασών Χαλκιδικής Παύλος Μπεκιάρογλου έθεσε επί τάπητος τα ζητήματα.

«Σταδιακά άρχισα να βλέπω να βγαίνουν αποφάσεις αποχαρακτηρισμού, στις οποίες ο δασολόγος να μειοψηφεί. Κάποιες από αυτές είναι γνωστές, παλιές υποθέσεις με μεγαλοκαταπατητές».

Παύλος Μπεκιάρογλου Προϊστάμενος της Διεύθυνσης Δασών Χαλκιδικής

«Τα προβλήματα ξεκίνησαν από το 2017, όταν άλλαξε η στελέχωση των ΕΠΕΑ. Μέχρι τότε ήταν δύο δασολόγοι και ένας μηχανικός. Και έγινε ένας δασολόγος μαζί με δύο άτομα που δεν έχουν σχέση με το αντικείμενο, έναν δικηγόρο και έναν μηχανικό, οι οποίοι μάλιστα είναι ιδιώτες, όχι δημόσιοι υπάλληλοι», εξηγεί στην «Κ» ο κ. Μπεκιάρογλου.

Στη Διεύθυνση Δασών Χαλκιδικής υπάγονται τρία δασαρχεία, σε Αρναία, Κασσάνδρα και Πολύγυρο. «Σταδιακά άρχισα να βλέπω σε πολλές ΕΠΕΑ –συνολικά στην περιοχή έχουν συσταθεί εννέα– να βγαίνουν αποφάσεις αποχαρακτηρισμού, στις οποίες ο δασολόγος να μειοψηφεί. Κάποιες από αυτές είναι γνωστές, παλιές υποθέσεις με μεγαλοκαταπατητές, τους οποίους οι δασικές υπηρεσίες κυνηγούσαν για χρόνια με αποφάσεις διοικητικής αποβολής, πρόστιμα για αυθαίρετα, κηρύξεις αναδάσωσης. Αποφάσεις τις οποίες εγώ ως προϊστάμενος της Δασικής Υπηρεσίας στη Χαλκιδική είμαι υποχρεωμένος να ανακαλέσω λόγω των αποφάσεων των ΕΠΕΑ. Ολο αυτό προκαλεί και σε εμένα και σε άλλους συναδέλφους μεγάλη δυσφορία, γιατί βλέπουμε να χάνονται μάχες που είχαν δοθεί για χρόνια».

Οπως εξηγεί ο κ. Μπεκιάρογλου, στο σύνολο των υποθέσεων που έρχονται στο γραφείο του προς ανάκληση κυρώσεων, οι αποφάσεις έχουν ληφθεί κατά πλειοψηφία, με τον δασολόγο να μειοψηφεί. «Μέχρι τώρα, 43 υποθέσεις», αναφέρει.

Οι αποφάσεις
Οταν μια επιτροπή εξέτασης αντιρρήσεων αποφασίσει υπέρ του αποχαρακτηρισμού μιας έκτασης, η υπόθεση έχει τελειώσει οριστικά; «Σύμφωνα με τις αλλαγές που έγιναν στη νομοθεσία τα προηγούμενα χρόνια με σκοπό την επίσπευση της ολοκλήρωσης των δασικών χαρτών, οι αποφάσεις που εκδίδουν οι ΕΠΕΑ δεν ελέγχονται μέχρι να κυρωθεί ο δασικός χάρτης. Αφού ο χάρτης κυρωθεί, τότε δίνεται η δυνατότητα για δύο μήνες ώστε να μπορέσει κάποιος πολίτης ή εμείς ως υπηρεσία να υποβάλουμε αντίρρηση απέναντι σε συγκεκριμένες αποφάσεις. Για την υπηρεσία υπάρχει διαφορετική διαδικασία: Απευθυνόμαστε στην αρμόδια διεύθυνση του ΥΠΕΝ, που με τη σειρά της υποβάλλει το αίτημα στον υπουργό, για να στείλει την υπόθεση στο Συμβούλιο της Επικρατείας. Η διαδικασία αυτή, όπως καταλαβαίνετε, είναι δύσκολη».

«Το θέμα αυτό απασχολεί όλη τη δασική κοινότητα», λέει στην «Κ» ο Διαμαντής Σταγγίδης, προϊστάμενος Δασικών Χαρτών στη Διεύθυνση Δασών Καβάλας. «Ο νομοθέτης ανέθεσε σε έναν δικηγόρο και έναν τοπογράφο να κρίνουν αν μια έκταση είναι δασική ή όχι – προφανώς ο πρώτος κρίνοντας τα νομικά έγγραφα και το έννομο συμφέρον, και ο δεύτερος το τεχνικό μέρος της αντίρρησης, ως προς την έκταση, το εμβαδόν. Δημιουργείται λοιπόν ένα τεράστιο θέμα όταν οι αποφάσεις των ΕΠΕΑ κρίνουν με πλειοψηφία δύο μελών και τον δασολόγο να μειοψηφεί ότι μια έκταση είναι μη δασική. Κάθε μέρα βλέπουμε αυθαίρετες αποφάσεις που άλλοτε κρίνουν τελεσίδικες πράξεις χαρακτηρισμού ενώ δεν έχουν δικαίωμα, άλλοτε ατομικές πράξεις κήρυξης αναδάσωσης που συντάχθηκαν για την προστασία μιας έκτασης. Ακόμη και δασικά παραχωρητήρια “βαφτίζονται” εποικιστικές εκτάσεις. Ολα αυτά με μια αιτιολόγηση δύο σειρών».

Οπως αναφέρει ο κ. Σταγγίδης, οι πιέσεις που όλα αυτά τα χρόνια δέχονται οι Δασικές Υπηρεσίες είναι μεγάλες. «Εδώ στην Καβάλα, για παράδειγμα, μας πιέζουν όλοι: σπουδαίοι επιχειρηματίες, πολιτικοί, Βούλγαροι και Σέρβοι επενδυτές, αγρότες. Ανάλογα θέματα υπάρχουν και σε άλλες περιοχές. Επρεπε να ακούσετε τι ειπώθηκε σε μια κλειστή σύσκεψη που έγινε πριν από δύο μήνες στη Θεσσαλονίκη».

Φυσικά οι αποφάσεις αυτές δεν αφορούν όλη τη χώρα, ούτε μια απόφαση αποχαρακτηρισμού είναι απαραίτητα κατά του δημοσίου συμφέροντος, καθώς υπάρχουν και λάθη στους δασικούς χάρτες. Αρκετοί δημόσιοι λειτουργοί θεωρούν ότι το θέμα, εφόσον υφίσταται, πρέπει να λύνεται μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας. «Το να κρίνω δημόσια ως διευθυντής Δασών τις αποφάσεις των ΕΠΕΑ, νομίζω ότι δεν μου το επιτρέπει η θέση μου. Αν οποιαδήποτε υπηρεσία διαφωνεί με τις αποφάσεις των ΕΠΕΑ, τότε έχει δικαίωμα προσφυγής στο υπουργείο Περιβάλλοντος», λέει ο Θανάσης Κοντογεώργης, διευθυντής Δασών Λευκάδας. «Οσον αφορά τη σύνθεση των ΕΠΕΑ είναι προφανές ότι δεν εξετάζουν μόνο το αυστηρά τεχνοκρατικό κομμάτι, αν είναι κάτι δασικό ή όχι, αλλά συνεξετάζουν και το ιδιοκτησιακό, το κοινωνικό». Στη Λευκάδα έχουν υποβληθεί περίπου 6.000 αντιρρήσεις κατά του δασικού χάρτη, που εξετάζονται από δύο επιτροπές με ορίζοντα ολοκλήρωσης στα μέσα του 2026».

«Καθοριστική η σύνθεση»
Ο Παναγιώτης Καλλίρης υπηρέτησε συνολικά 42 χρόνια στις Δασικές Υπηρεσίες, εκ των οποίων τα τελευταία 17 ως διευθυντής Δασών Κορινθίας (συνταξιοδοτήθηκε το 2023). «Ο στόχος από την πρώτη στιγμή ήταν να γίνουν αποχαρακτηρισμοί», λέει στην «Κ». «Γι’ αυτό επελέγη αυτή η σύνθεση για τις επιτροπές αντιρρήσεων, η οποία είναι καθοριστική για το αποτέλεσμα. Ενας δικηγόρος που μπορεί να μην έχει ασχοληθεί ποτέ με δασικά και ένας μηχανικός που φυσικά δεν έχει ιδέα για τη δασική νομοθεσία μπορούν να κρίνουν αν μια έκταση είναι δασική, αντίθετα με τον δασολόγο. Φυσικά και υπάρχουν περιπτώσεις λανθασμένων καταγραφών στους δασικούς χάρτες που πρέπει να διορθωθούν. Ομως υπάρχει και τεράστια πίεση από διάφορα συμφέροντα. Εγώ έχω να πω ένα πράγμα: Οπου υπάρχουν χαρισματικοί άνθρωποι στις δασικές υπηρεσίες, λάμπει και το περιβάλλον γύρω τους».

Προσφυγές
«Είναι προφανές ότι προτρέπουμε την υπηρεσία να καταθέσει εισήγηση στο υπουργείο Περιβάλλοντος για πρόταση προσφυγής στο ΣτΕ. Πιστεύω ότι δεν πρόκειται να “παρακαμφθούν” προβληματικές υποθέσεις».

Βαγγέλης Γκουντούφας
Γενικός διευθυντής Δασών και Δασικού Περιβάλλοντος στο ΥΠΕΝ
Ο γενικός διευθυντής Δασών και Δασικού Περιβάλλοντος στο ΥΠΕΝ, Βαγγέλης Γκουντούφας, έχει συζητήσει αυτές τις περιπτώσεις με υπαλλήλους των Δασικών Υπηρεσιών από όλη τη χώρα. «Σε εμάς έχουν φθάσει μόνο μεμονωμένες περιπτώσεις. Είναι προφανές ότι προτρέπουμε την υπηρεσία να καταθέσει εισήγηση στο υπουργείο Περιβάλλοντος για πρόταση προσφυγής στο ΣτΕ. Πιστεύω ότι δεν πρόκειται να “παρακαμφθούν” προβληματικές υποθέσεις».

Ο κ. Γκουντούφας δέχεται ότι η αλλαγή στη σύνθεση των επιτροπών αντιρρήσεων ήταν μια πολιτική επιλογή, με μοναδικό στόχο την ολοκλήρωση των δασικών χαρτών. «Οταν είχε ξεκινήσει η κατάρτιση των δασικών χαρτών, οι ΕΠΕΑ απαρτίζονταν από δύο δασολόγους και έναν μηχανικό. Ομως δεν προχωρούσαν ικανοποιητικά λόγω της υποστελέχωσης της Δασικής Υπηρεσίας. Υπήρχαν πολλά παράπονα από τον κόσμο ότι δεν γινόταν δεκτή καμία αντίρρηση, με αποτέλεσμα οι πολίτες να είναι “στα κάγκελα”. Με τον 4685/20 αποφασίστηκε σε πολιτικό επίπεδο να μην είναι δύο οι δασολόγοι, αλλά ένας ώστε να προχωρήσει ταχύτερα η εξέταση των αντιρρήσεων. Πρόσφατα προχωρήσαμε ένα βήμα περαιτέρω: δώσαμε τη δυνατότητα να συμμετέχουν σε ΕΠΕΑ δασολόγοι από όλη τη χώρα, λ.χ. από περιοχές όπου ολοκληρώθηκε η εξέταση των αντιρρήσεων σε περιοχές όπου υπάρχει πρόβλημα, ώστε να προχωρήσουμε ακόμη ταχύτερα. Εκτιμώ ότι μέσα στο 2026 η εξέταση των αντιρρήσεων θα έχει ολοκληρωθεί στο μεγαλύτερο μέρος της χώρας. Υπάρχουν περιοχές όπου η υπόθεση πηγαίνει εξαιρετικά, όπως στην Ηπειρο, στη Μακεδονία, στη Θράκη, στη Στερεά, στη βόρεια Πελοπόννησο. Και άλλες περιοχές όπου η εξέταση των αντιρρήσεων υστερεί, παρότι έχουν συσταθεί επιπλέον επιτροπές, όπως η νότια Πελοπόννησος, η Κρήτη, η Εύβοια, η βορειοανατολική Αττική».

Συνολικά, κατά του περιεχομένου των δασικών χαρτών υποβλήθηκαν 464.000 αντιρρήσεις και μέχρι στιγμής έχουν εξεταστεί οι 192.000 (42%). Μόλις ολοκληρώνεται η εξέταση των αντιρρήσεων σε μια περιοχή, τότε αυτή η περιοχή (ανά δημοτική ενότητα) εντάσσεται στον ήδη κυρωμένο δασικό χάρτη, ο οποίος έχει μόνο τις περιοχές για τις οποίες δεν είχαν υποβληθεί αντιρρήσεις. Ετσι μέχρι στιγμής έχουν κυρωθεί οι δασικοί χάρτες στο 90% της επικράτειας.

Πηγή: kathimerini.gr

Βλέπουν «παράθυρο» στα δάση

Μόνο στη Διεύθυνση Δασών Κυκλάδων, όπου συμπεριλαμβάνονται η Μήλος, η Κίμωλος, η μισή Μύκονος (δηλαδή ο Δήμος Μυκόνου), η Σύρος και η Σίφνος, το Ελληνικό Δημόσιο έχει στραφεί εναντίον ιδιωτών με περίπου 250 αγωγές. Σύμφωνα με την προϊσταμένη της Διεύθυνσης Δασών Μαρία Φωσκόλου, ό,τι ήταν πράσινο στους δασικούς χάρτες οι δασικές υπηρεσίες είναι υποχρεωμένες να το αναγνωρίσουν ως δασικό και να προχωρήσουν σε εισήγηση προς το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους για αγωγή υπέρ του Ελληνικού Δημοσίου.

Αν θα προχωρήσει ή όχι η αγωγή και αν θα ευδοκιμήσει είναι θέμα του δικαστικού γραφείου και των νομικών υπηρεσιών που πρέπει να αξιολογήσουν τα στοιχεία και τα δεδομένα και να προχωρήσουν στα επόμενα βήματα. Οπως τονίζει η ίδια, αν οι πολίτες έχουν ισχυρούς τίτλους, ειδικά στις Κυκλάδες όπου δεν υπάρχει το τεκμήριο κυριότητας του Δημοσίου (άρα και το Δημόσιο πρέπει να αποδείξει την ιδιοκτησία του) και έχει υποβληθεί δήλωση στο Κτηματολόγιο, οι ιδιώτες αυτοί μπορεί να έχουν μια δικλίδα ασφαλείας και να μπορούν να αναγνωρίσουν ότι αυτή η έκταση τους ανήκει. Για να συντρέχουν όμως αυτές οι προϋποθέσεις θα πρέπει και οι τίτλοι που διαθέτουν οι ιδιώτες να είναι ισχυροί προ του 2001 και επιπλέον χωρίς σοβαρές αποκλίσεις στα εμβαδά τους, καθώς παρατηρείται συχνά διαφορετική επιφάνεια να αναγράφεται στους τίτλους και διαφορετική στις δηλώσεις στο Κτηματολόγιο.

Διαβάστε περισσότερα στο newmoney.gr

Πηγή: newmoney.gr 

Δημόσιο κατά ιδιωτών για τους δασικούς χάρτες – Περί τις 250 αγωγές εισηγείται η Διεύθυνση Δασών Κυκλάδων

Αυτό, σύμφωνα με την τοπογράφο – πολεοδόμο μηχανικό Γραμματή Μπακλατσή, έχει ως αποτέλεσμα:

Να παγώσουν οι αγοραπωλησίες εκτάσεων στις εκτός σχεδίου περιοχές για εκατοντάδες χιλιάδες ακίνητα. Τα συγκεκριμένα ακίνητα εξακολουθούν να εμφανίζονται στους χάρτες ως δασικά, καθώς οι «αντιρρήσεις» που άσκησαν οι ιδιοκτήτες τους περιμένουν την εκδίκασή τους για πάνω από 6 χρόνια!
Δεκάδες χιλιάδες ιδιοκτήτες ακινήτων εντός οικισμών ενημερώθηκαν ήδη από το Κτηματολόγιο ότι η ιδιοκτησία τους διεκδικείται από το ελληνικό Δημόσιο.
Χιλιάδες στρέμματα με δενδρώδεις καλλιέργειες, όπως καστανωτά σε Μαγνησία και Λάρισα ή αγριελιές σε Εύβοια και Πελοπόννησο, που επιδοτούνται από το Ολοκληρωμένο Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου (ΟΣΔΕ), τα κατά τόπους δασαρχεία δεν τα αναγνωρίζουν ως ιδιωτικά και τα θεωρούν δάση.
Πολλοί Δασωμένοι Αγροί (ΔΑ) ερμηνεύτηκαν ως «ΔΔ», δηλαδή ως ανέκαθεν δασικές εκτάσεις. Και επειδή οι ιδιοκτήτες τους δεν διαθέτουν τίτλους ιδιοκτησίας, οδηγούνται στο Δημόσιο.
Εκτάσεις που χρόνια καταγράφονται στο Ελαιοκομικό και Αμπελουργικό Κτηματολόγιο τώρα θεωρούνται «παράνομα εκχερσωμένες εκτάσεις» και ιδιοκτησιακά ανήκουν και αυτές στο ελληνικό Δημόσιο.
Το κυριότερο όλων, σύμφωνα με τη Γραμματή Μπακλατσή, είναι ότι από την εξέταση περίπου 400.000 «αντιρρήσεων» που άσκησαν οι πολίτες ένα πολύ μεγάλο ποσοστό απορρίπτεται από τις επιτροπές. Εκτιμάται ότι μέχρι στιγμής πάνω από το 50% των ενστάσεων έχει απορριφθεί, ενώ σε ορισμένες περιοχές όπως η Λάρισα, οι Κυκλάδες και η Πελοπόννησος τα ποσοστά των απορρίψεων αγγίζουν το 80%!

Αυτό σημαίνει ότι στο κλείσιμο του Κτηματολογίου εκατομμύρια εκτάσεις θα καταγραφούν υπέρ του ελληνικού Δημοσίου και οι περιουσίες των πολιτών θα χαθούν.

Κάτω από αυτές τις συνθήκες οι ιδιοκτήτες ακινήτων αναρωτιούνται τι πρέπει να κάνουν για να μη χάσουν την περιουσία τους και αναζητούν απαντήσεις στα ερωτήματά τους.

Ακολουθεί με τη μορφή ερωτήσεων – απαντήσεων ένας κατατοπιστικός οδηγός για την εμπλοκή των Δασικών Χαρτών με το Κτηματολόγιο και τις δυνατότητες που έχει ο πολίτης να υπερασπιστεί την περιουσία του.

Οι μεταβιβάσεις, οι αντιρρήσεις, οι διορθώσεις και τα ακίνητα που απειλούνται από τις διασταυρώσεις

1 Ποια είναι η σχέση του δασικού χάρτη με το Κτηματολόγιο;
Το μεν Κτηματολόγιο καταγράφει τις ιδιοκτησίες (δημόσιες και ιδιωτικές), οι δε δασικοί χάρτες εξετάζουν την ύπαρξη δασών, δασικών και χορτολιβαδικών εκτάσεων. Με την εφαρμογή του τεκμηρίου κυριότητας του Δημοσίου, οι εκτάσεις που υπόκεινται στη δασική νομοθεσία θεωρούνται δημόσιες, εφόσον δεν έχουν αναγνωριστεί ως ιδιωτικές. Εμμεσα, λοιπόν, οι δασικοί χάρτες εξετάζουν και το ιδιοκτησιακό καθεστώς και για τον λόγο αυτό αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι του Κτηματολογίου. Ετσι, η κατάρτιση του Δασολογίου θεωρείται ως η πλέον αναγκαία προϋπόθεση για τη σύνταξη του Κτηματολογίου.

2 Ποια ακίνητα μπορούν να μεταβιβαστούν (πώληση, γονική παροχή, δωρεά κ.ά.);
Μπορούν να μεταβιβαστούν τα ακίνητα που βρίσκονται σε περιοχές εντός οικισμών ή εντός σχεδίου πόλης, καθώς και όλα τα αγροτεμάχια που βρίσκονται εκτός σχεδίου και φαίνονται στους μερικά κυρωμένους δασικούς χάρτες ως (ΑΑ), δηλαδή «Αλλης μορφής έκταση» στον ιστορικό χάρτη του έτους 1945 και «Αλλης μορφής έκταση» στον ορθοφωτοχάρτη του Κτηματολογίου της περιόδου 2007-2009. Αυτές είναι και οι μόνες περιοχές που δεν υπόκεινται στη δασική νομοθεσία.

3 Τι γίνεται με τις κληρονομιές;
Επιτρέπονται οι αποδοχές κληρονομιάς όλων των ακινήτων, διότι δεν απαιτούνται τοπογραφικό διάγραμμα και βεβαίωση μηχανικού ότι το ακίνητο δεν υπόκειται στη δασική νομοθεσία.

4 Πότε θα μπορέσουν να μεταβιβαστούν τα υπόλοιπα ακίνητα εκτός σχεδίου, για τα οποία έχουν ασκηθεί αντιρρήσεις κατά του δασικού χάρτη;
Μόλις συνεδριάσουν οι Επιτροπές Αντιρρήσεων, που είναι τριμελείς και αποτελούνται από δικηγόρο, δασολόγο και έναν μηχανικό. Με νόμο που ψήφισε η κυβέρνηση τον Μάιο του 2020, κάθε αντίρρηση εξετάζεται και βγαίνει απόφαση που δημοσιεύεται στη Διαύγεια. Σε περίπτωση θετικής απόφασης, η έκταση αποδεσμεύεται και είναι άμεσα μεταβιβάσιμη, ενώ διορθώνεται και η αρχική εγγραφή στο Κτηματολόγιο και μπορεί να εκδοθεί οικοδομική άδεια.

5 Τι πρέπει να κάνει ο πολίτης για να «κερδίσει» την αντίρρησή του;
Ο ιδιοκτήτης θα πρέπει να παρουσιάσει ενώπιον της Επιτροπής Αντιρρήσεων τη δική του άποψη, τεκμηριωμένα, καταθέτοντας και παρουσιάζοντας:

Την αντίρρησή του.
Ολα τα στοιχεία που διαθέτει (συμβόλαια, παραχωρητήρια, μισθωτήρια, οικοδομικές άδειες, επιδοτήσεις ΟΣΔΕ κ.λπ.).
Επίσης, μπορεί να παραστεί και τεχνικός σύμβουλος κατά την εξέταση στην Επιτροπή Εξέτασης Αντιρρήσεων (ΕΠΕΑ) και να καταθέσει και φωτοερμηνεία που να αποδεικνύει τον μη δασικό χαρακτήρα της έκτασης.

6 Τι ισχύει για όσους δεν άσκησαν εμπρόθεσμα αντίρρηση και η έκτασή τους χαρακτηρίστηκε δασική ή χορτολιβαδική;
Δεν μπορούν να ασκήσουν αντίρρηση εκπρόθεσμα. Σε περίπτωση όμως που υπάρχουν στοιχεία που αποδεικνύουν ότι στον χάρτη χαρακτηρίστηκε λανθασμένα η έκτασή τους ως δασική, τότε μπορούν να υποβάλουν αίτημα πρόδηλου σφάλματος, ζητώντας την αναμόρφωση του χάρτη.

7 Εμαθα ότι αποδεσμεύονται από το Κτηματολόγιο οι δασικές εκτάσεις. Τι ισχύει;
Με νέα ρύθμιση, κάθε ιδιοκτήτης ακινήτου που έχει εξασφαλίσει – για ακίνητό του που είχε χαρακτηριστεί ως δάσος ή δασικό – την έκδοση απόφασης υπέρ του σε ΕΠΕΑ δασικών χαρτών ή του οποίου το ακίνητο δεν βρίσκεται εντός κυρωμένου δασικού χάρτη, θα μπορεί να διορθώνει τη σχετική εγγραφή στο Κτηματολογικό Γραφείο, χωρίς να χρειαστεί να προσφύγει στα δικαστήρια.

8 Ποια είναι τα «σφάλματα» που μπορούν να διορθωθούν ακόμα και σήμερα;
Τα σφάλματα χωρίζονται σε εννέα κατηγορίες και αφορούν:

Σφάλματα που οφείλονται στα χαρτογραφικά υπόβαθρα. Ελέγχεται γενικά η ακρίβεια του χάρτη που δημιουργήθηκε από τη σύνθεση δύο διαφορετικών εικόνων του 1945 και του 2007, γιατί σε αυτό το διάστημα έγιναν μεγάλες αλλαγές στο τοπίο.
Σφάλματα που οφείλονται σε λάθος τοποθέτηση των θεματικών οριογραμμών. Να μην περάστηκε δηλαδή σωστά η γραμμή που χωρίζει μια δασική έκταση από ένα κτήμα.
Σφάλματα που οφείλονται σε παράλειψη ή λάθος απεικόνιση θεματικών εκτάσεων (αφορούν μορφή ή χαρακτήρα). Δηλαδή, να εμφανίζεται ως δασική έκταση μια δενδροκαλλιέργεια ή ένας παλιός ελαιώνας, που λόγω της έντονης κλίσης του εδάφους, κατά τη φωτοερμηνεία των αεροφωτογραφιών, ερμηνεύτηκε ως δάσος.
Σφάλματα που οφείλονται σε παράλειψη ή λάθος εγγραφών στοιχείων (αντιστοίχισης). Π.χ. δεν γράφει μέσα στο πολύγωνο τι χαρακτήρα έχει η έκταση (ΔΔ, ΑΔ, ΔΑ, ΑΝ, ΔΧ, κ.λπ.).
Σφάλματα που οφείλονται σε τροποποιημένα στοιχεία κατόπιν επεξεργασίας εικόνας λόγω διαβαθμισμένων περιοχών. Ως διαβαθμισμένες περιοχές εννοούνται οι εκτάσεις που για λόγους εθνικής ασφάλειας παρουσιάζονται επεξεργασμένες στον χάρτη και αυτό μπορεί να επηρέασε και τη γύρω περιοχή.
Σφάλματα λόγω συμπερίληψης πεδινών χορτολιβαδικών, βραχωδών ή πετρωδών εκτάσεων. Ως «πεδινές» θεωρούνται οι εκτάσεις που βρίσκονται σε υψόμετρο μικρότερο των 100 μέτρων με μέση κλίση μικρότερη του 8% και μέγιστη κλίση μικρότερη του 12%, οι οποίες φέρουν χορτολιβαδική βλάστηση ή είναι βραχώδεις και θα πρέπει να φαίνονται ως «Αλλης μορφής / κάλυψης» (ΑΑ) στον δασικό χάρτη.
Σφάλματα λόγω συμπερίληψης χορτολιβαδικών, βραχωδών ή πετρωδών εκτάσεων αναγνωρισμένων ως ιδιωτικών. Σε αυτή την κατηγορία υπάγονται τα κληροτεμάχια που δόθηκαν με παραχωρητήρια σε ιδιώτες.
Σφάλματα λόγω συμπερίληψης τεχνητών δασικών φυτειών ως δασικών εκτάσεων. Πρόκειται για φυτείες (π.χ. λευκώνες, χριστουγεννιάτικα δέντρα, δασικές φυτείες).
Ειδικά σφάλματα που οφείλονται σε παράλειψη απεικόνισης πράξεων της διοίκησης πριν από την κύρωση του δασικού χάρτη. Αυτή η κατηγορία καλύπτει περιπτώσεις όπως το να μην εγγράφηκε σωστά η πράξη χαρακτηρισμού του δασαρχείου ή το όριο του σχεδίου πόλης, τα όρια του αναδασμού κ.λπ.
9 Ποιοι πολίτες «απειλούνται» λόγω της διασταύρωσης δασικών χαρτών και Κτηματολογίου;
Οι πολίτες των οποίων κινδυνεύει η ιδιοκτησία τους να χαρακτηριστεί ως αγνώστου ιδιοκτήτη και επομένως να περιέλθει στο Ελληνικό Δημόσιο είναι όσοι:

Δεν έχουν συμβόλαια κυριότητας και δηλώνουν την ιδιοκτησία τους με χρησικτησία, ενώ φαίνεται ως δασική έκταση.
Αμέλησαν να ασκήσουν εμπρόθεσμα αντίρρηση κατά του δασικού χάρτη.
Εκαναν στο «περίπου» εντοπισμό του ακινήτου τους στονχάρτη του Κτηματολογίου.
Υπέβαλαν ανακριβείς ή εσφαλμένες δηλώσεις ιδιοκτησίας, που οδηγούν στην αδυναμία αντιστοίχισης συμβολαίου και ακριβούς θέσης του ακινήτου στο Κτηματολόγιο.
Δεν δήλωσαν έγκαιρα το ακίνητό τους στο Κτηματολόγιο πριν από την οριστικοποίηση των αρχικών (πρώτων) εγγραφών, με αποτέλεσμα αυτό να χαρακτηριστεί ως «αγνώστου ιδιοκτήτη».

Πηγή: tanea.gr

Ομηροι των δασικών χαρτών χιλιάδες ιδιοκτήτες

Ειδικότερα, είχαν υποβληθεί αρχικά 334.938 αντιρρήσεις (συμπεριλαμβανομένων και των πρόδηλων σφαλμάτων), οι οποίες αφορούσαν πάνω από 2,6 εκατ. στρέμματα, έκταση που αντιστοιχεί στο 1,9% της χώρας. Τα τελευταία στοιχεία που έχει στη διάθεσή του ο «Ε.Τ.» δείχνουν πως μέχρι και τον Ιούλιο ο αριθμός των αντιρρήσεων που δεν είχαν εξεταστεί ήταν στις 219.766 ενστάσεις (χωρίς τα πρόδηλα) – με πηγές να διευκρινίζουν πως ο αριθμός καθημερινά αλλάζει, δεδομένου ότι πραγματοποιούνται συνεχώς εκδικάσεις υποθέσεων.

Μεγάλα προβλήματα εντοπίζονται σε περιοχές της Ανατολικής Αττικής και Κρήτης που είχαν ρεκόρ ενστάσεων, αλλά και σε περιοχές του Αιγαίου.

Εννέα κατηγορίες

Τα σφάλματα διαχωρίζονται σε 9 κατηγορίες, σύμφωνα με την αγρονόμο – τοπογράφο – μηχανικό Γραμματή Μπακλατσή και αφορούν σε:

Σφάλματα που οφείλονται στα χαρτογραφικά υπόβαθρα.
Ελέγχεται γενικά η ακρίβεια του χάρτη, που δημιουργήθηκε από τη σύνθεση δύο διαφορετικών εικόνων του 1945 και 2007, γιατί σε αυτό το διάστημα έγιναν μεγάλες αλλαγές στο τοπίο.

Σφάλματα που οφείλονται σε λάθος τοποθέτηση των θεματικών οριογραμμών.
Να μην περάστηκε δηλαδή σωστά η γραμμή που χωρίζει μια δασική έκταση από ένα κτήμα. Αυτό συμβαίνει κυρίως στις άκρες των χωραφιών που συνορεύουν με δασική έκταση, όπου το φούντωμα της φυλλωσιάς βρίσκεται εντός ιδιωτικής αγροτικής έκτασης.

Σφάλματα που οφείλονται σε παράλειψη ή λάθος απεικόνισης θεματικών εκτάσεων (αφορούν μορφή ή χαρακτήρα).
Για παράδειγμα, να εμφανίζεται ως δασική έκταση μια δενδροκαλλιέργεια ή ένας παλιός ελαιώνας, που λόγω της έντονης κλίσης του εδάφους κατά τη φωτοερμηνεία των αεροφωτογραφιών ερμηνεύτηκε ως δάσος.

Σφάλματα που οφείλονται σε παράλειψη ή λάθος εγγραφών στοιχείων (αντιστοίχισης).
Π.χ. δεν γράφει μέσα στο πολύγωνο τι χαρακτήρα έχει η έκταση (ΔΔ, ΑΔ, ΔΑ, ΑΝ ΔΧ, κ.λπ).

Σφάλματα που οφείλονται σε τροποποιημένα στοιχεία κατόπιν επεξεργασίας εικόνας λόγω διαβαθμισμένων περιοχών.
Ως διαβαθμισμένες περιοχές εννοούμε τις εκτάσεις που για λόγους εθνικής ασφάλειας παρουσιάζονται επεξεργασμένες στον χάρτη και αυτό μπορεί να επηρέασε και τη γύρω περιοχή.

Σφάλματα λόγω συμπερίληψης πεδινών χορτολιβαδικών, βραχωδών ή πετρωδών εκτάσεων.
Ως «πεδινές» θεωρούνται οι εκτάσεις που βρίσκονται σε υψόμετρο μικρότερο των 100 μέτρων με μέση κλίση μικρότερη του 8% και μέγιστη κλίση μικρότερη του 12%, οι οποίες φέρουν χορτολιβαδική βλάστηση ή είναι βραχώδεις και οι οποίες θα πρέπει να φαίνονται ως «άλλης μορφής/κάλυψης» (ΑΑ) στον δασικό χάρτη.

Σφάλματα λόγω συμπερίληψης χορτολιβαδικών, βραχωδών ή πετρωδών εκτάσεων αναγνωρισμένων ως ιδιωτικών.
Σε αυτή την κατηγορία υπάγονται τα κληροτεμάχια που δόθηκαν με παραχωρητήρια σε ιδιώτες.

Σφάλματα λόγω συμπερίληψης τεχνητών δασικών φυτειών ως δασικών εκτάσεων.
Πρόκειται για φυτείες (π.χ. λευκώνες, χριστουγεννιάτικα δένδρα, δασικές φυτείες), που δημιουργούνται επί ιδιωτικών γεωργικών εκτάσεων, με σκοπό την υλοτομία, τη διακίνηση και εμπορία δασικών προϊόντων.

Ειδικά σφάλματα που οφείλονται σε παράλειψη απεικόνισης πράξεων της διοίκησης πριν την κύρωση του δασικού χάρτη.
Αυτή η κατηγορία καλύπτει περιπτώσεις όπως το να μην περάστηκε σωστά η πράξη χαρακτηρισμού του δασαρχείου ή το όριο του σχεδίου πόλης, τα όρια του αναδασμού κ.λπ.

ΠΟΣΕΣ ΑΝΤΙΡΡΗΣΕΙΣ ΚΑΤΑΤΕΘΗΚΑΝ ΚΑΙ ΠΟΥ

Οι περισσότερες αντιρρήσεις στους δασικούς χάρτες είχαν υποβληθεί στην Αττική (28.552), ακολουθούσαν τα Χανιά (20.818), μετά τα Ιωάννινα (17.305), η Λακωνία (15.478) και τη σκυτάλη έπαιρναν η Λάρισα, η Μεσσηνία και η Αιτωλοακαρνανία.

50% ΣΕ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟ ΚΑΙ ΔΥΤΙΚΗ ΕΛΛΑΔΑ

Σε… ικανοποιητικό βαθμό (τείνουν προς το 50%) οι επιθεωρήσεις Πελοποννήσου – Δυτικής Ελλάδας. Αντίθετα, οι περιοχές που τείνουν προς ολοκλήρωση εξέτασης είναι οι επιθεωρήσεις Ηπείρου – Δυτικής Μακεδονίας, Κεντρικής Μακεδονίας, Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης.

Προτεραιότητα στα πρόδηλα σφάλματα

Ηδη από τον Απρίλιο, σε μια προσπάθεια να μειωθεί ο όγκος των αντιρρήσεων, το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας εξέδωσε εγκύκλιο ώστε να δοθεί προτεραιότητα στα πρόδηλα σφάλματα. Αφορά δηλαδή σε αιτήματα που έχουν λανθασμένη αποτύπωση του χαρακτήρα εκτάσεων ιδιοκτησίας πολιτών και φορέων στον δασικό χάρτη και έρχεται σε αντίθεση με τα πραγματικά δεδομένα του ιστορικού και του πρόσφατου ορθοφωτοχάρτη.

Όπως εξήγησε στον «Ελεύθερο Τύπο» ο γενικός γραμματέας Δασών του ΥΠΕΝ Στάθης Σταθόπουλος, «από το Πάσχα και μετά οι Επιτροπές Αντιρρήσεων εξετάζουν με γοργούς ρυθμούς σε όλη τη χώρα υποθέσεις».

Το ΥΠΕΝ προχώρησε στην προτεραιοποίηση των πρόδηλων σφαλμάτων για να επιτυγχάνεται αφενός η πρόοδος των εργασιών για την ολική κύρωση του δασικού χάρτη εντός των δεδομένων προθεσμιών και, αφετέρου, με την υλοποίησή τους επί του υποβάθρου του δασικού χάρτη να αποτελούν οδηγό και εργαλείο για την κρίση της Επιτροπής σε όμορες σε αυτές αντιρρήσεις, στο επόμενο στάδιο εξέτασης.

Υπενθυμίζεται ότι οι αιτήσεις διόρθωσης πρόδηλου σφάλματος υποβάλλονται ατελώς τόσο ηλεκτρονικά στο Κτηματολόγιο όσο και αυτοπροσώπως στις τοπικές Διευθύνσεις Δασών.

Σε σχέση με τα δικαιολογητικά για τη διόρθωση του χάρτη λόγω πρόδηλου σφάλματος, ο ενδιαφερόμενος θα πρέπει να καταθέσει: σχετική αίτηση προς τη Δ/νση Δασών, συμβόλαιο της ιδιοκτησίας, το Ε9, φωτοτυπία ταυτότητας, συντεταγμένες της έκτασης σε ΕΓΣΑ 87 και έγγραφα της Διοίκησης (π.χ. παραχωρητήριο, πράξη χαρακτηρισμού, βεβαίωση μηχανικού για κτίσμα προ του 1955 κ.λπ.).

Πηγή: eleftherostypos.gr

Δασικοί χάρτες: Σε ποιες περιοχές ξεμπλοκάρουν οι ιδιοκτησίες

Σύμφωνα με τους ανώτατους δικαστές «η προθεσμία άσκησης αίτησης ακύρωσης κατά της κύρωσης του δασικού χάρτη δεν κινείται από τη δημοσίευση της κυρωτικής απόφασης στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, αλλά από τη γνώση της εκ μέρους του ενδιαφερομένου».

Με άλλα λόγια, η προθεσμία εκκινεί από τη στιγμή που ένας ιδιοκτήτης διαπιστώσει ότι η περιουσία του έχει χαρακτηριστεί ως δασική, δηλαδή συνήθως κατά το στάδιο ανάρτησης στο Κτηματολόγιο, ή κατά τη διαδικασία μεταβιβάσεων ακινήτων.

Οι δασικοί χάρτες και το ΣτΕ
Όπως αναφέρεται στην απόφαση ΣτΕ 879/2024 (πρόεδρος Μαργαρίτα Γκορτζολίδου, εισηγητής Α. Σκούφαλος), υπάρχουν πολλοί λόγοι για τους οποίους οι ιδιοκτήτες δεν είναι δυνατόν να ενημερωθούν εγκαίρως, όπως:

Όταν οι διατυπώσεις δημοσιότητας της ανάρτησης των Δασικών Χαρτών δεν έχουν τηρηθεί ή υπήρξαν ελλιπείς ή μη προσήκουσες, οπότε δεν μπορεί να στοιχειοθετηθεί τεκμήριο πλήρους γνώσης του περιεχομένου τους και να κινηθεί η προθεσμία άσκησης αντιρρήσεων.
Όταν αφορά εκτάσεις που εμπίπτουν σε εγκεκριμένα σχέδια πόλεως ή πολεοδομικές μελέτες ως δομήσιμες, οι οποίες ωστόσο περιλαμβάνονται στον Δασικό Χάρτη ως δασικές. Ο ενδιαφερόμενος, γνωρίζοντας ότι το ακίνητό του ευρίσκεται εντός πολεοδομημένης περιοχής, ευλόγως δεν επιδεικνύει ενδιαφέρον για το περιεχόμενο του δασικού χάρτη. Αφορά δηλαδή περιπτώσεις που και ο νομοθέτης θεωρεί περιττή την υποβολή αντιρρήσεων.
Και στις δύο περιπτώσεις η προθεσμία άσκησης αίτησης ακύρωσης κατά της κύρωσης του Δασικού Χάρτη δεν κινείται από τη δημοσίευση της κυρωτικής απόφασης στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, αλλά από τη γνώση της εκ μέρους του ενδιαφερομένου.

Επίσης, στην ειδική περίπτωση που έχει εκδοθεί δικαστική απόφαση, η οποία δεν ελήφθη υπόψη από τη Διοίκηση κατά την κατάρτιση του δασικού χάρτη, αν και ακυρώνει πράξη κήρυξης της έκτασης ως αναδασωτέας, η προθεσμία άσκησης αίτησης ακύρωσης κατά της πράξης κύρωσης του δασικού χάρτη κινείται από τη στιγμή που γίνεται γνωστή από τον ενδιαφερόμενο.

«Και τούτο διότι, όπως συμβαίνει και στην περίπτωση που η έκταση εμπίπτει σε εγκεκριμένο σχέδιο πόλεως ή πολεοδομική μελέτη ως δομήσιμη, ο ενδιαφερόμενος ευλόγως δεν επιδεικνύει ενδιαφέρον για το περιεχόμενο του δασικού χάρτη, διατηρώντας την πεποίθηση ότι η έκταση, σύμφωνα με την οικεία δικαστική απόφαση, δεν καταλαμβάνεται πλέον από τη δασική νομοθεσία», σημειώνουν οι δικαστές στην απόφασή τους.

Έτσι, η νέα απόφαση του ΣτΕ δίνει το πράσινο φως σε όσους έχασαν τις προθεσμίες υποβολής αντιρρήσεων κατά των δασικών χαρτών, να προσφύγουν κατά των κυρωμένων δασικών χαρτών, όταν διαπιστώνουν ότι το ακίνητό τους έχει χαρακτηριστεί δασικό.

Η υπόθεση
Δικαστική απόφαση είχε ακυρώσει πράξη αναδάσωσης της επίμαχης έκτασης, δημιουργώντας στον ιδιοκτήτη της την εύλογη πεποίθηση ότι η έκταση δεν μπορεί να συμπεριληφθεί στον Δασικό Χάρτη, με αποτέλεσμα, σύμφωνα με τους ανώτατους δικαστές «να μην επιδεικνύει, δικαιολογημένα, ενδιαφέρον για την κύρωση του δασικού χάρτη».

Ως εκ τούτου, η κρινόμενη αίτηση θεωρήθηκε από το ΣτΕ ότι ασκείται εμπροθέσμως διότι «ως αφετηρία της προθεσμίας δεν μπορεί να εκληφθεί η δημοσίευση της πράξης στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως αλλά η γνώση του περιεχομένου της από τον αιτούντα, τέτοια δε γνώση σε χρόνο που θα καθιστούσε την αίτηση εκπρόθεσμη δεν προκύπτει από τα στοιχεία του φακέλου».

Όπως σημειώνεται με παλαιότερη απόφαση του ΣτΕ (6/1993) είχε ακυρωθεί νομαρχιακή απόφαση, με την οποία η επίμαχη έκταση είχε κηρυχθεί ως αναδασωτέα, χωρίς, μάλιστα, να προκύπτει ότι, μετά τη συγκεκριμένη ακυρωτική απόφαση, εκδόθηκε άλλη διοικητική πράξη σχετικά με τον χαρακτηρισμό της έκτασης. Με αυτά τα δεδομένα η προσβαλλόμενη απόφαση του Συντονιστή

Αποκεντρωμένης Διοίκησης Αττικής που αφορά κύρωση Δασικού Χάρτη – κατά το τμήμα που αφορά την επίδικη έκταση ως έχοντα δασικό χαρακτήρα – πρέπει, σύμφωνα με το ΣτΕ, να ακυρωθεί.

Πηγή ΟΤ

Δασικοί Χάρτες: Απόφαση ΣτΕ ανοίγει τον δρόμο για αποδέσμευση περιουσιών

Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση, σε εγκύκλιο που εξέδωσε το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας προβλέπεται πως τα αποδεκτά αιτήματα προδήλων σφαλμάτων δασικών χαρτών, θα προωθούνται, άμεσα, στις αρμόδιες Επιτροπές Εξέτασης Αντιρρήσεων (ΕΠ.Ε.Α.), ώστε να εξετάζονται κατά προτεραιότητα.

Σημειώνεται πως τα εν λόγω αιτήματα αφορούν σε προδήλως λανθασμένη αποτύπωση του χαρακτήρα εκτάσεων ιδιοκτησίας πολιτών και φορέων στο δασικό χάρτη της ευρύτερης περιοχής, που έρχεται σε αντίθεση με τα πραγματικά δεδομένα του ιστορικού και του πρόσφατου ορθοφωτοχάρτη.

Στην εγκύκλιο σημειώνεται πως σκοπός αυτής της προτεραιοποίησης είναι να επιτυγχάνεται αφενός η πρόοδος των εργασιών για την ολική κύρωση του δασικού χάρτη εντός των δεδομένων προθεσμιών και αφετέρου με την υλοποίησή τους επί του υποβάθρου του δασικού χάρτη να αποτελούν οδηγό και εργαλείο για την κρίση της επιτροπής σε όμορες σε αυτές αντιρρήσεις, στο επόμενο στάδιο εξέτασης.

Ακόμη, επισημαίνεται ότι απορριφθέντα πρόδηλα σφάλματα, για τα οποία καταβλήθηκε το αναλογούν ειδικό τέλος, όπου οφείλεται, λογίζονται σε κάθε περίπτωση ως υποβληθείσες αντιρρήσεις (άρθρο 17 ν. 3889/2010).

Πηγή ΕΡΤ

Κατά προτεραιότητα θα εξετάζονται τα αποδεκτά αιτήματα προδήλων σφαλμάτων δασικών χαρτών

Τι σημαίνει αυτό; Σημαίνει πως αν δεν τελεσιδικήσουν οι ενστάσεις δεν μπορεί να οριστικοποιηθεί ο δασικός χάρτης, με συνέπεια όσοι διεκδικούν μια έκταση ή θέλουν να την αξιοποιήσουν να βρίσκονται σε ένα ιδιότυπο καθεστώς ομηρείας, αφού οι δικαιοπραξίες δεν είναι ασφαλείς.

Σημειώνεται πως έως σήμερα, σύμφωνα με τα στοιχεία του ΥΠΕΝ, έχουν αναρτηθεί δασικοί χάρτες για το 95% της επικράτειας (εξαιρουμένων περιοχών εντός σχεδίου πόλεων και οικισμών), ενώ το ποσοστό κύρωσης φθάνει στο 90%.

Το μεγάλο στοίχημα αυτή τη στιγμή του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας είναι να εξεταστούν όσο γίνεται πιο γρήγορα αυτές οι ενστάσεις. Ωστόσο, το πρόβλημα της στελέχωσης αυτών των επιτροπών εξακολουθεί να παραμένει, με συνέπεια σε άλλες περιοχές η διαδικασία να «τρέχει» κανονικά και σε άλλες όχι…

Ετσι, σε μια προσπάθεια να κινηθεί πιο γρήγορα η όλη διαδικασία, δόθηκαν οδηγίες από το ΥΠΕΝ να αρχειοθετηθούν χιλιάδες αντιρρήσεις προδήλων σφαλμάτων που υποβλήθηκαν πριν από το 2021 για τις περιπτώσεις που ο δασικός χαρακτηρισμός ακινήτου δεν αμφισβητήθηκε με νέα αντίρρηση στους δασικούς χάρτες όπως τελικώς κυρώθηκαν, με την αναμόρφωση και την ανάρτησή τους.

Ενδεικτικό είναι το γεγονός, σύμφωνα με πηγές που γνωρίζουν καλά το θέμα, πως μέχρι το 2020 είχαν εξεταστεί από τις παλιές Επιτροπές Εξέτασης Αντιρρήσεων γύρω στις 25.000 αντιρρήσεις (για προγενέστερες αναρτήσεις), ενώ μέχρι το τέλος Ιουλίου 2022, που ολοκληρώθηκαν οι αναρτήσεις των δασικών χαρτών για το σύνολο της χώρας, είχαν εκδοθεί συνολικά 40.997 αποφάσεις από τις Επιτροπές Αντιρρήσεων. Επίσης, το πρώτο εξάμηνο του 2023 εξετάστηκαν περίπου 11.000 αντιρρήσεις.

Σημειώνεται πως έως σήμερα, σύμφωνα με τα στοιχεία του ΥΠΕΝ, έχουν αναρτηθεί δασικοί χάρτες για το 95% της επικράτειας (εξαιρουμένων περιοχών εντός σχεδίου πόλεων και οικισμών), ενώ το ποσοστό κύρωσης φθάνει στο 90%.

Με την ανάρτηση και την κύρωση του 90% των δασικών χαρτών, «ΤΑ ΝΕΑ» παρουσιάζουν τις επιλογές που έχουν οι ιδιοκτήτες ακινήτων προκειμένου να κατοχυρώσουν την περιουσία τους, αλλά και όλη την απαιτούμενη πληροφόρηση ώστε να κινούνται με ασφάλεια μέσα στο νέο περιβάλλον που έχει διαμορφωθεί.

1η) Τι μπορούν να κάνουν οι ιδιοκτήτες ακινήτων που δεν πρόλαβαν να υποβάλουν αντίρρηση επί του περιεχομένου των δασικών χαρτών;
Μπορούν να καταθέσουν αίτημα αναμόρφωσης του κυρωμένου δασικού χάρτη στην οικεία Διεύθυνση Δασών, εφόσον έχουν διοικητική πράξη που δεν συμπεριελήφθη σε αυτόν. Επίσης μπορούν να υποβάλουν αίτημα διόρθωσης (αναμόρφωση) με πρόδηλο σφάλμα.

2η) Ποιες είναι οι πράξεις της διοίκησης και τα πρόδηλα σφάλματα που μπορούν να αναμορφώσουν τον κυρωμένο δασικό χάρτη;
Οι πράξεις της διοίκησης που μπορούν να αναμορφώσουν τον κυρωμένο δασικό χάρτη είναι, μεταξύ άλλων, εγκεκριμένα ρυμοτομικά σχέδια πόλης, αποφάσεις χαρακτηρισμού οικισμού ως προϋφισταμένου του έτους 1923, πράξεις οριοθέτησης, παραχωρητήρια αγροτικών κλήρων κ.ά. (σ.σ.: αναλυτικά ΥΠΕΝ/ΔΠΔ/64663/2956/2020).

3η) Τι είναι τα πρόδηλα σφάλματα;
Πρόδηλα σφάλματα στη διαδικασία κατάρτισης του δασικού χάρτη ορίζονται, μεταξύ άλλων, η εσφαλμένη τεχνική απόδοση των οριογραμμών επί των φωτογραμμετρικών υποβάθρων, η λανθασμένη απεικόνιση αγροτικής έκτασης ως δασικής, η παράλειψη εκ παραδρομής της αποτύπωσης σαφώς δασικής έκτασης εντός ευρύτερης άλλης μορφής (αγροτικής κ.λπ.) και το αντίστροφο (σ.σ.: αναλυτικά 153394/919/12.04.2017 ΥΑ).

4η) Κι αν δεν γίνει δεκτή η αντίρρηση;
Ο ενδιαφερόμενος έχει το δικαίωμα άσκησης αίτησης ακύρωσης ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας κατά της πράξης ολικής κύρωσης του δασικού χάρτη για το τμήμα εκείνο της αντίρρησης που η ΕΠΕΑ δεν έκανε αποδεκτό.

5η) Πότε αναμένεται να ολοκληρωθεί η διαδικασία;
Εχουν ιδρυθεί μέχρι σήμερα 156 Επιτροπές Εξέτασης Αντιρρήσεων (ΕΠΕΑ). Επίσης δόθηκαν οικονομικά κίνητρα με αύξηση (διπλασιασμό) της μηνιαίας αποζημίωσης, η οποία όμως καταβάλλεται μόνο εφόσον η Επιτροπή συνεδριάσει τέσσερις φορές ανά μήνα και εξετάσει 25 υποθέσεις ανά συνεδρίαση (συνολικά 100 υποθέσεις ανά μήνα). Επιπλέον, προβλέπεται πρόσθετη αποζημίωση για εξέταση πέραν των 100 υποθέσεων ανά μήνα. Ο σχεδιασμός προβλέπει το έργο των ΕΠΕΑ να ολοκληρωθεί εντός της επόμενης διετίας, με την εξέταση 20.000 αντιρρήσεων τον μήνα από τουλάχιστον 200 ΕΠΕΑ.

6η) Τι ισχύει για τα ιδιοκτησιακά ζητήματα;
Στις περιοχές όπου δεν ισχύει το τεκμήριο κυριότητας υπέρ του Δημοσίου, το ΥΠΕΝ νομοθέτησε ότι για τις περιοχές αυτές (νησιά Ιονίου, Κρήτη, Λέσβος, Σάμος, Χίος, Κυκλάδες, Κύθηρα, Αντικύθηρα, Δωδεκάνησα και Μάνη) το Δημόσιο δεν προβάλλει δικαιώματα ιδιοκτησίας σε δάση και δασικές εκτάσεις, εκτός αν διαθέτει τίτλους ιδιοκτησίας.

7η) Ποια λύση δόθηκε για τα δασικά αυθαίρετα;
Αυτή τη στιγμή η πλατφόρμα είναι κλειστή. Ωστόσο, στους περίπου 3.000 κατόχους κατοικιών σε δάση και δασικές εκτάσεις που υπέβαλαν τη σχετική αίτηση δόθηκε η ευκαιρία να δηλώσουν, με την καταβολή παραβόλου ύψους 250 ευρώ, τις κατοικίες τους στη διαδικτυακή πλατφόρμα του Κτηματολογίου, ώστε να ανασταλούν οι διαδικασίες κατεδάφισης και επιβολής προστίμων για 30 έτη.

Στη συνέχεια, αφού συγκεντρωθούν τα στοιχεία των δηλώσεων, θα εκδοθεί Προεδρικό Διάταγμα που θα καθορίζει τους όρους διατήρησης ή κατεδάφισης των κατοικιών που έχουν δηλωθεί. Από τα παραπάνω αποκλείονται όσα κτίρια δεν έχουν χαρακτήρα κατοικίας, έχουν ανεγερθεί μετά την 28η Ιουλίου 2011, βρίσκονται σε περιοχές που ισχύουν ειδικές προστατευτικές διατάξεις.

8η) Τι ισχύει για τις περιοχές όπου δεν έχει αναρτηθεί δασικός χάρτης;
Ισχύει η διαδικασία της έκδοσης πράξης χαρακτηρισμού του αρμόδιου δασάρχη ή διευθυντή Δασών άνευ δασαρχείου.

9η) Με τις αποδοχές κληρονομιάς ακινήτων;
Οι πράξεις αποδοχής κληρονομιάς εξαιρέθηκαν από την υποχρέωση επισύναψης πιστοποιητικού περί του δασικού χαρακτήρα της έκτασης.

10η) Τι ισχύει με τις μεταβιβάσεις σε έκταση χαρακτηρισμένη ως δασική στον αναρτημένο δασικό χάρτη, όπου όμως η Επιτροπή Εξέτασης Αντιρρήσεων (ΕΠΕΑ) έκανε αποδεκτή αντίρρηση;
Μέχρι να κυρωθεί το επίμαχο τμήμα του δασικού χάρτη, στο σχετικό συμβόλαιο προσαρτάται αντίγραφο της απόφασης της ΕΠΕΑ με τον Αριθμό Διαδικτυακής Ανάρτησης (ΑΔΑ) από τη Διαύγεια και με επισυναπτόμενο τοπογραφικό διάγραμμα επί του οποίου βεβαιώνεται ότι το ακίνητο είναι αυτό ως προς το οποίο έχουν γίνει δεκτές οι αντιρρήσεις.

11η) Πώς αποδεικνύεται ο χαρακτήρας έκτασης – για οποιαδήποτε νόμιμη χρήση / συναλλαγή με το Δημόσιο / συμβολαιογραφική πράξη – μετά την κύρωση των δασικών χαρτών;
Μετά την κύρωση του δασικού χάρτη κάθε μεταβολή των εμπράγματων δικαιωμάτων σε δασικού χαρακτήρα εκτάσεις πρέπει να συνοδεύεται από σχετικό πιστοποιητικό της αρμόδιας Διεύθυνσης Δασών. Αν η έκταση δεν έχει δασικό χαρακτήρα, τότε αρκεί υπεύθυνη δήλωση επί του τοπογραφικού διαγράμματος που συνοδεύει τη σχετική πράξη του συμβολαιογράφου, με την οποία δηλώνεται ότι το συγκεκριμένο ακίνητο δεν έχει δασικό χαρακτήρα.

12η) Οταν μέρος ιδιοκτησίας έχει χαρακτηριστεί δασικό, μπορεί να μεταβιβαστεί το αγροτικό τμήμα της;
Το ΥΠΕΝ με νομοθετική ρύθμιση έδωσε το δικαίωμα σε ιδιοκτησίες που περιλαμβάνουν και δασικές και αγροτικές εκτάσεις να μπορούν να μεταβιβάζονται, ως προς το μη δασικό τμήμα, χωρίς αυτό να θεωρείται κατάτμηση.

13η) Μπορεί να εκδοθεί οικοδομική άδεια σε έκταση που είναι εν μέρει δασική και εν μέρει άλλης μορφής;
Εφόσον το τμήμα του γεωτεμαχίου που δεν εμπίπτει στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας πληροί τους όρους αρτιότητας, τότε εκδίδεται άδεια δόμησης.

14η) Τι ισχύει για τις εκτάσεις που, ενώ δεν ήταν δασικές, έχουν αποτυπωθεί ως τέτοιες στους δασικούς χάρτες επειδή κηρύχθηκαν αναδασωτέες;
Στις περιπτώσεις που οι αποφάσεις των ΕΠΕΑ εξαιρούν εκτάσεις της υπαγωγής τους στον δασικό χάρτη ως δάση ή δασικές, αυτές γνωστοποιούνται (ενόψει της μη αρμοδιότητας της ΕΠΕΑ για την ανάκληση της οικείας αναδασωτικής απόφασης) στον αρμόδιο συντονιστή της οικείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης για την ανάκληση της απόφασης αναδάσωσης.

Premium έκδοση «ΤΑ ΝΕΑ»

Δασικοί χάρτες: 10+4 ερωτήσεις και απαντήσεις