Στον καιρό της οικονομικής κρίσης, που τα χρέη στο δημόσιο διογκώνονται και οι ακάλυπτες επιταγές πολλαπλασιάζονται η κοινωφελής εργασία είναι μια διέξοδος για ανθρώπους που δεν είναι παραβάτες του κοινού ποινικού δικαίου και δεν απειλούν το κοινωνικό σύνολο.
Στη Ρόδο, έχουν αυξηθεί κατακόρυφα τα τελευταία χρόνια οι κατάδικοι, που κάνουν χρήση της δυνατότητας να επιλέξουν την κοινωφελή εργασία αντί της φυλάκισης. Είναι χαρακτηριστικό πως κατά μέσο όρο 40 άτομα (!), άνδρες και γυναίκες, κάθε χρόνο, στα τελευταία χρόνια, απασχολούνται με την μορφή της κοινωφελούς εργασίας στον Δήμο Ρόδου, ενώ από το 2015 που ανέλαβε την αντιδημαρχία των Οικονομικών ο κ. Σάββας Διακοσταματίου, έθεσε σε ισχύ το μέτρο αυτό και για ανήλικους κατάδικους.
Στην πλειονότητά τους, απασχολούνται στην Διεύθυνση Καθαριότητας και στην Υπηρεσία Πρασίνου του Δήμου Ρόδου και λιγότεροι, όσοι έχουν γνώσεις υπολογιστών ή άλλες ειδικότητες, απασχολούνται σε διοικητικές υπηρεσίες.
To 2017, συνολικά 35 άτομα εκτέλεσαν – και κάποια συνεχίζουν να εκτελούν ακόμα- την ποινή τους προσφέροντας κοινωνική εργασία στον Δήμο Ρόδου. Από τους 35 κατάδικους, 15 προσέφεραν υπηρεσίες στη Διεύθυνση Περιβάλλοντος, 13 στη Διεύθυνση Καθαριότητας εκ των οποίων τρεις στη Δ.Ε. Πεταλούδων, τρεις στην Δ.Ε. Καμείρου, τρεις στην Ιαλυσό, ένας στα Αφάντου, ένας στη Δ.Ε. Ν. Ρόδου και δύο στη Δ.Ε. Λίνδου, τρεις στη Διεύθυνση Τεχνικών Υπηρεσιών, δύο στη Διεύθυνση Μεσαιωνικής Πόλης, ένας στη Δ/νση Τουρισμού, ένας στη Δ/νση Παιδείας, ένας στη Δ/νση Κοινωνικής Πολιτικής και ένας στον ΔΟΠΑΡ.
Το 2016, 44 άτομα συνολικά επέλεξαν να εκτελέσουν την ποινή τους προσφέροντας κοινωφελή εργασία στον Δήμο Ρόδου.
Οι περισσότεροι καταδικάστηκαν λόγω οικονομικών χρεών προς το δημόσιο και ο αριθμός των ατόμων, που προσφέρει κοινωφελή εργασία κάθε έτος μόνον στο Δήμο Ρόδου (καθώς έχουν το δικαίωμα να επιλέξουν κι άλλες δημόσιες υπηρεσίες) είναι ενδεικτικός της κατάστασης που επικρατεί στην τοπική οικονομία.
Ο νόμος δίνει το δικαίωμα της κοινωφελούς εργασίας σε άτομα που έχουν καταδικαστεί σε φυλάκιση μέχρι και πέντε έτη. Αφορούν σε μεγάλο βαθμό πλημμελήματα για οικονομικές υποθέσεις, χρέη στο δημόσιο, ακάλυπτες επιταγές κ.ά. Συνήθως οι δράστες δεν είναι ποινικοί και δεν απειλούν το κοινωνικό σύνολο και ο εγκλεισμός τους στη φυλακή, μόνο αρνητικές συνέπειες μπορεί να έχει. Η πιθανότητα να βρίσκονται έξω και να εκτίουν την ποινή τους εργαζόμενοι για το κοινωνικό σύνολο, δίνει τη δυνατότητα να συνεχίσουν τη ζωή τους υπό το άγρυπνο βλέμμα των σωφρονιστικών αρχών μεν, εκτός φυλακής δε. Τους δίνεται η δυνατότητα επίσης, να μπορούν να εργάζονται παράλληλα ώστε να συνεχίσουν κανονικά τη ζωή τους και να στηρίζουν τις οικογένειές τους.
«Μου δόθηκε η δυνατότητα από τη Δικαιοσύνη και το Δήμο Ρόδου, να μπορώ να προσφέρω κοινωφελή εργασία αντί της ποινής μου και να μπορώ παράλληλα να δουλεύω για να στηρίζω την οικογένειά μου. Με “λύγισαν” τα χρέη και το θεωρώ άδικο να βρισκόμουν στην φυλακή, με κοινούς εγκληματίες, για αυτό το λόγο. Τα παιδιά μου με χρειάζονται στο σπίτι και το πρόγραμμα αυτό μου έδωσε την ευκαιρία να εκτίσω την ποινή μου, να είμαι κοντά στην οικογένειά μου και να παράλληλα να δουλεύω. Δυσκολεύτηκα να τα συνδυάσω όλα, αλλά είναι προτιμότερο από το να κατέληγα στην φυλακή, λόγω συγκυριών», δήλωσε στην «δ», άνθρωπος που καταδικάστηκε λόγω συσσωρευμένων χρεών προς το δημόσιο, κι έχει ήδη εκτίσει την ποινή του στο Δήμο Ρόδου, επιλέγοντας την κοινωφελή εργασία.
Ο Ν., πατέρας δύο παιδιών και επιχειρηματίας, στα 43 του χρόνια καταδικάστηκε σε έξι μήνες φυλάκιση για ακάλυπτες επιταγές ύψους 5.400 ευρώ. Είχε την δυνατότητα να επιλέξει κοινωφελή εργασία 200 ωρών για να γλιτώσει την φυλακή και προσέφερε τις υπηρεσίες του στο Πράσινο, δουλεύοντας 5 με 6 ώρες την ημέρα. «Όταν τέλειωνα το μεσημέρι από την κοινωφελή εργασία, πήγαινα στην επιχείρησή μου. Εχω κι άλλα χρέη… Περιμένω κι άλλα δικαστήρια και όπως όλα δείχνουν, θα χρειαστεί να επιλέξω ξανά την κοινωφελή εργασία. Αν δεν υπήρχε η δυνατότητα της κοινωφελούς εργασίας, θα πήγαινα φυλακή. Στον καιρό της οικονομικής κρίσης δεν θα μπορούσα να βρω χρήματα για να ξεχρεώσω. Στην Υπηρεσία Πρασίνου όπου απασχολούμουν, ήμασταν αρκετοί που γλιτώσαμε την φυλακή επιλέγοντας κοινωφελή εργασία. Οι περισσότεροι λόγω χρεών», λέει ο επιχειρηματίας στην «δ».
Οπως αναφέρει, οι περισσότεροι που εκτίουν την ποινή τους σε κοινωφελή εργασία είναι επιχειρηματίες και καταστηματάρχες που η οικονομική κρίση τους «τσάκισε». Ο ίδιος έκανε επιχειρηματικό άνοιγμα στην έναρξη της οικονομικής κρίσης και δεν κατάφερε να αντεπεξέλθει. Τα χρέη ξεκίνησαν να συσσωρεύονται, η δουλειά να μειώνεται και πολύ σύντομα το δεύτερο κατάστημα έκλεισε αφήνοντας όμως τεράστιες οικονομικές υποχρεώσεις που ήταν αδύνατον να καλυφθούν και παρά το γεγονός ότι το πρώτο του κατάστημα παραμένει σε λειτουργία, δεν μπορούν να καλυφθούν οι οφειλές που δημιουργήθηκαν. Ο ίδιος δηλώνει αισιόδοξος ότι θα καταφέρει να ξανασταθεί στα πόδια του, αν και γνωρίζει πως έχει πολύ δρόμο ακόμα μπροστά του. Στήριγμά του, όπως λέει, είναι η σύζυγός του και τα δύο τους παιδιά.
Η εναλλακτική ποινή της κοινωφελούς εργασίας αφορά άτομα που έχουν καταδικαστεί σε ποινές φυλάκισης μέχρι τρία έτη, οι οποίες είναι εξαγοράσιμες και έχει παράλληλα αποδειχθεί ότι ο κατάδικος δεν έχει τα χρήματα για να πληρώσει την ποινή του. Ο ενδιαφερόμενος καλείται να φέρει βεβαίωση με την οποία ο φορέας στον οποίο θέλει να απασχοληθεί, τον δέχεται.
Οι συνολικές ώρες εργασίας ορίζονται από τον δικαστή στο πλαίσιο του νέου νόμου. Ειδικότερα, 100 έως 240 ώρες για ποινή ως ένα έτος, 241 έως 480 ώρες για ποινή από ένα έως δύο έτη κ.ο.κ. Η αντιστοιχία ποινής – ωρών εργασίας θα εφαρμοστεί και για τις παλαιότερες ποινές, στις οποίες είχε ήδη οριστεί ο χρόνος της κοινωφελούς εργασίας.

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ